يادداشت اعتراضى به وزارت خارجه شوروى ارسال داشت و سپس به جامعه ملل شكايت كرد . همزمان با اين اقدامات ، هيئتى را به منظور ايجاد روابط حسنه به مسكو فرستاد ، ضمنا به حكومت گيلان دستور داد تا روشن شدن وضع ، با قواى شوروى راه مماشات در پيش گيرد و از هرگونه برخوردى احتراز نمايد . در پاسخ اعتراض ايران ، كميسر امور خارجه شوروى طى يادداشتى اشعار داشت كه فرمانده نيروى دريائى بدون كسب دستور از حكومت شوروى دست به اقدام احتياطآميزى زد كه غرض آن حفظ منافع روسيه و ايران و پايان دادن به عمليات دنيكن بوده است . ضمنا وعده داد كه به محض تأمين آزادى و حفظ حقوق كشتىرانى در بحر خزر ، خاك ايران از قواى شوروى تخليه خواهد شد . جلسه مجمع عمومى جامعه ملل روز 26 خرداد 1299 تشكيل شد و وزير امور خارجه ايران شكايت دولت متبوع خود را عليه شوروى به تفصيل مطرح ساخت . پس از بحث و گفتگو مجمع عمومى چنين اظهار نظر كرد : چون شرائط پيشنهادى ايران موجب استقرار صلح و امنيت و حفظ تماميت خاك ايران است و دولت شوروى به تخليه خاك ايران امر اكيد صادر نموده مجمع صلاح مىداند قبل از اتخاذ هرنوع تصميم در اطراف مواد 10 و 11 و 17 اساسنامه جامعه ملل - كه به موجب آن جامعه موظف است متجاوز را سر جاى خود بنشاند - بايد منتظر انجام مواعيد اولياء دولت شوروى بود و از دولت ايران تقاضا مىشود مجمع را از جريان بعدى كارها مستحضر دارد . با ورود سربازان سرخ نفوذ انگليسيها در گيلان از ميان رفت و سربازان انگليسى ، اين منطقه را ترك كردند . مأمورين دولت و سازمانها نيز قدرت و نفوذ خود را كاملا از دست دادند . در اين شرائط ميرزا تصميم گرفت به اتفاق سران جنگل به رشت نقل مكان نمايد . احمد خان اشترى حاكم رشت نيز كه احساس كرده بود به زودى ميرزا وارد رشت شده و امور را قبضه خواهد كرد خود پيشدستى كرد و با عده‌اى از افراد به نمايندگى اهالى رشت نزد ميرزا رفته او را به اين شهر دعوت كرد . احمد خان اشترى به ميرزا گفت در اوضاع و احوال آشفته فعلى كه ناامنى شهر را تهديد مىكند و با وجود سربازان روس احتمال بروز خطرات زياد مىرود تنها كسىكه مىتواند با تسلط بر اوضاع آرامش شهر و آسايش مردم را تأمين نمايد شخص اوست . « ميرزا موقع مذاكره با نمايندگان شهر رشت گفت : من فقط براى حفظ و تأمين شغل ، سرمايه ، عصمت و مذهب تمام ايرانيان زندگى مىكنم و جمعيت جنگل را فقط و فقط براى رسيدن به اين هدفها تشكيل داده‌ايم . ما براى خدمت به وطن و ملت حاضر هستيم . » « 23 » ميرزا روز جمعه 14 خرداد 1299 را براى عزيمت به شهر رشت تعيين كرد . در روز مزبور جمعيت انبوهى از مردم تا آتشكا پنج كيلومترى رشت به استقبال ميرزا رفتند . وى كه تمام طول راه را پياده طى كرده بود در ميان شور و هيجان مردم و شعارهاى زنده باد ميرزا كوچك خان و زنده باد پيشواى جنگل وارد شهر رشت شد . در موقع ورود به رشت وى هفت‌تيرى را كه اشتراكيون روسيه به او تقديم كرده بودند به كمر بسته و نشان ارسالى توسط دولت انقلابى شوروى را بر سينه نصب كرده بود . احسان الله خان چگونگى ورود جنگليها را به رشت در خاطراتى كه بعدها منتشر ساخت چنين شرح مىدهد : « ما به طرف رشت رفتيم . كوچك خان و من در رأس امور بوديم و قشون به سرپرستى خالو قربان و حسن خان حركت مىكرد . رفتن ما به رشت با يك اعزاز و اجلال تمامى بود . اهالى اطراف جاده را گرفته همه زنده باد ميرزا كوچك خان و زنده باد انزلى گفته به ما تبريك ورود مىگفتند ؛ متصل براى ما دست مىزدند و گلها بود كه زنها نثار مجاهدين مىكردند ، و تا آن موقع شهر رشت هرگز چنين استقبال و احترامى نسبت به ورود هيچ‌كس نكرده بود . » « 24 » در سبزه‌ميدان رشت عده زيادى از فرماندهان روسى ، نمايندگان اشتراكيون و سران جنگل از ميرزا كوچك خان استقبال كردند . نماينده اشتراكيون روسيه پرچم سرخى به ميرزا تقديم كرد كه روى آن دو شعار نقش شده بود از اين‌قرار : زنده باد روسيه شوروى ، زنده باد ايران آزاد . پس از تقديم پرچم ، كاژانوف از طرف دولت شوروى به ميرزا و ملت ايران تبريك گفت . او ضمن بيانات خود اظهار داشت : طبقات زحمتكش ملل آسيا بايد به گرد رئيس انقلاب شرق رفيق ميرزا كوچك جمع شده و انگليسيها ، شاه ، سرمايه‌داران و مالكين و جابرين را نابود ساخته و آزادى و استقلال خود را تأمين نمايند . از طرف و به نام دولت شوروى قول مىدهيم كه تا سرمايه‌داران و جابرين داخلى و خارجى محو نگردند از ايران نرويم ! كاژانوف نطق خود را با جملات زنده باد رفيق لنين ، زنده باد رفيق تروتسكى و زنده باد رفيق ميرزا كوچك پايان داد . گريگور يقيكيان ، كه خود از شاهدان عينى وقايع جنگل بوده و با ميرزا كوچك خان و ساير رهبران جنگل و قواى شوروى ارتباط نزديك داشته است ، در يادداشتهاى خود مىنويسد : « عده زيادى از حضار كه با زبان روسى آشنا بودند از نطق كاژانوف راضى نشدند زيرا آنها هيچ منتظر نبودند كه در سبزه‌ميدان رشت در حضور نمايندگان دولت شاهنشاهى ايران راجع به انقلاب بر ضد شاه و سرمايه‌داران ايران صحبت شود . برعكس آنها عقيده داشتند كه نطقهائى بر ضد انگليسيها ايراد خواهد شد و زندگانى معمولى در شهر ادامه خواهد يافت . نطق كاژانوف را گائوك نام آلمانى از روسى به فارسى ترجمه كرد ولى عقايد سوسياليستى كاژانوف در ترجمه گائوك تبديل به عقايد اتحاد اسلامى گرديد ! » « 25 » بعد از گاژانوف ، نوبت صحبت به احسان اللّه خان دوستدار رسيد ، وى در اين اجتماع بيانات مفصلى ايراد كرد . احسان الله قبلا افسر ژاندارمرى بود و در قيام افسران ژاندارمرى شركت داشت . او با روسهاى تزارى و انگليسيها جنگيده به همراهى لشكريان عثمانى تا سواحل رودخانه دياله بين النهرين رفته بود . پس از مراجعت از بين النهرين عازم گيلان شد و به نهضت جنگل پيوست . احسان الله خان در يك خانواده بهائى متولد شده و داراى افكار ماركسيستى بود .

--> ( 23 ) . شوروى و جنبش جنگل ، گريگور يقيكيان ، انتشارات نوين ، تهران 1363 ، صفحه 56 . ( 24 ) . سياست دولت شوروى در ايران ، م . ع منشور گركانى ، تهران 1326 ، صفحه 75 . ( 25 ) . شوروى و جنبش جنگل ، گريگوريقيكيان ، انتشارات نوين ، تهران 1363 ، صفحه 59 .