احمد منزوى

508

فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى )

آغاز : الحمد لله القادر الفرد الحكيم الفاطر الكريم . كشف الظنون 2 / 1067 « شهاب الاخبار . . . » با كارهايى كه بر آن انجام گرفته است . تركيه ، كتابخانه‌ها 103 نسخه ش 382 داماد ابراهيم پاشا ، استانبول . * شرح الصدر . فيض كاشانى - بخش زندگى نامه‌ها 3 / 2209 . * شرح صد كلمهء امير . قمى - حكمة البالغه . * شرح صد كلمه . جز كار وطواط است . تركيه ، مغنيسا 328 « شرح صد كلمه » . آغاز : بسمله . الكلمة الاولى . الحمد لله على الطافه و كرمه . . . لو كشف الغطا ما ازدت يقينا ؛ قاهره ، دار الكتب 1 / 343 ش 1516 « شرح سخنان . . . » . * شرح صد كلمه - صد كلمهء منظوم . * شرح صراط مستقيم : شرح سفر السعاده . متن از محمد فرزند يعقوب فيروزآبادى ( د 817 ق / 1414 م ) . ( هف ) . گزارش از محمد محسن فرزند ابراهيم فرزند جلال . كه مىگويد : چون نگارنده از اصحاب ظاهر بود ، و عبد الحق دهلوى در شرح خود ( هف ) به غايت اطناب كشيده بود ، اين فقير مىخواهد برطبق مذهب حنفى ، متن و شرح آن را به ايجاز درآورم و بعضى سخنان مشايخ و الهامات خود را در آن بياورم . آغاز ( متن ) : بعد از حمد و ثناى حضرت كبريا . . . آغاز ( شرح ) : الحمد لله الذى امرنا بمتابعة نبيه . . . اما بعد ، مىگويد . . . كه چون كتاب صراط مستقيم . . . مشترك 4 / 2369 . گنج ش 3636 . * شرح صراط مستقيم . دهلوى - سفر السعادة . * شرح عهد امير المؤمنين - تحفهء سليمانيه . * شرح عهد امير المؤمنين - ترجمهء عهد . . . * شرح عهدنامهء امير المومنين - نصايح الملوك و . . . . * شرح عين العلم - عين العلم ، شرح . * شرح عيوب و علاج نواقص مملكتى ايران . از ناشناسى كه هنگام نگارش 14 سال بوده كه در فرنگستان مىزيسته است . گويا به سال 1275 ق ، براى ميرزا سعيد خان وزير خارجه فرستاده ، كه به شاه ( ناصر الدين شاه 1264 - 1313 ق ) رسانده پيشكش او كند . زرگرنژاد گفتهء او را كه 14 سال است بيرون از ايران مىزيسته ، كوششى براى پوشاندن شخصيت خود مىداند . به هر روى وى از مخالفان ميرزا ملكم خان ناظم الدوله ( د 1326 ق ) بوده است ولى كتاب خود را با ديد انتقادى نگاشته است و در آن از امير كبير ستايش و از ميرزا آقا خان بدگويى كرده است و از مؤتمن الملك و شاه مىخواهد كه « دار الشوراى ملى » برپا كنند . اين گفتار به كوشش و پيشگفتار غلام حسين زرگرىنژاد ، در « رسايل سياسى عصر قاجار » ( ص 121 - 172 ) ، تهران ، 1380 خ چاپ شده . آغاز : حضور مبارك جناب مستطاب اجل اكرم عالى آقاى مؤتمن الملك . آغاز متن : . . . به اقبال اعليحضرت اقدس ، شاهنشاه عادل خدا پرست رعيت‌دوست .