احمد منزوى
407
فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى )
همانجا 6 / 19 « رسايل . . . » ؛ نشريه 6 / 593 « مجموعه آثار ملكم » . * توزك تيمورى : تزوك تيمورى . منسوب به امير تيمور گوركان . اين كتاب در « فهرستواره » ( 1 / 601 ) آمده ، اما جاى مناسبترش اين بخش است . اينك چند نسخه و مآخذ ديگر : سبكشناسى 3 / 190 « تزوك تيمورى » . تبريز ، ملى 1 / 267 « تزوكات تيمورى » ؛ دايرة المعارف ش 1 / 34 عكسى ؛ 971 عكسى ؛ گلپايگانى ، نامگو 1 / 172 ش 38 / 9 « تزوك تيمورى » ؛ مجلس 17 / 52 ، همانجا 25 / 76 ، همانجا 26 / 61 ش 7065 « توزك تيمورى » . استانبول ، دانشگاه 111 - 112 « تزوك تيمورى : تزوكات و ملفوظات » ؛ تاجيكستان خطى 42 « تزوك تيمورى » ؛ تاجيكستان ، فارسى 1 / 32 « تزوك تيمورى : ملفوظات تيمورى » . * توزك غازان خان . منسوب به غازان خان فرزند ارغون ( 694 - 703 ق / 1295 - 1304 ق ) ، در 694 به اسلام گرويد . در كنار كشتار و ويرانگرىهاى ايلخانيان مغول به همت خواجه رشيد الدين فضل الله قوانين و ساختمانهايى از روزگار خود به يادگار گذاشت . آغاز : بر عالميان پوشيده نماند كه پادشاه خلد ملكه ، چون در سن طفوليت بود ، جدش اباقا خان . بلوشه 1 / 281 ش 448 . * توضيح الاخلاق . از خليفهء سلطان سلطان العلما سيد امير علاء الدين حسين فرزند رفيع الدين محمد حسينى آملى ، اصفهانى ( د 1064 ق ) ، وزير شاه عباس يكم ( 995 - 1037 ق ) و شاه عباس دوم ( 1052 - 1077 ق ) بود . به سال 1051 ق به دستور شاه صفى ( 1038 - 1052 ق ) در « اخلاق ناصرى » ( هف ) دست برده ، گزين كرده ، و آن را در 3 « مقاله » و هر مقاله را در يكى از اقسام حكمت در چند « باب » ساخته و به اين نام خوانده است . در برخى نسخهها با سه ديباچه است . ( - پس از اين ) . آغاز 1 : اين نسخهء شريف و كتاب لطيف مسمى به توضيح الاخلاق . آغاز 2 : بعد از حمد [ و ] تعظيم خالق قديم و صلاة و تسليم صاحب خلق عظيم . آغاز 3 : حمد بىحد و انحصار و مدح بى عد و شمار . نسخهها ( 2 ) 2 / 1586 ( 4 نسخه ) ؛ اعلام 2 / 993 ؛ طبقات 11 / 168 حسين سلطان العلما ، همانجا 11 / 512 ابن خاتون ؛ ذريعه 4 / 490 ؛ صفا ( 3 ) 5 / 1496 ؛ ريحانه 3 / 56 ، 57 ؛ احوال و آثار خواجه ، مدرس رضوى 456 . ادبيات ، تهران 20 ؛ حقوق 66 ؛ ملك 2 / 169 ش 6306 با سه ديباچه ، آغاز برابر سه نمونهء بالا ؛ نشريه 1 / 217 . * توضيح الاخلاق عبد الله شاهى ( قطبشاهى ) . از ابو المعالى شمس الدين محمد ، ابن خاتون عاملى ( د پس از 1068 ق / 1657 م ) . ( - ترجمهء قطبشاهى ) . براى سلطان عبد الله قطبشاه ( 1020 - 1083 ق ) . « اخلاق ناصرى » ( هف ) خواجه را « به عبارتى واضحتر و بيانى شافىتر » درآورده است . بايد نسخههايش با كار خليفهء سلطان ( - بالا ) سنجيده شود تا دانسته شود چه نسبتى با يكديگر دارند ، برخى اين دو را