احمد منزوى
396
فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى )
ضماير صافيهء فضلاى بنى آدم و صوفى تمام و ظهورى لاكلام دارد » . مرعشى 29 / 360 . * تسهيل معاش . ن . با سربندهاى « فصل » . آغاز : خدمت ارباب عقل و دانش كه به مقتضاى عقل در امور آفرينش تأمل و تفكر و تعقل مىفرمايند . بلوشه 1 / 51 ش 79 . * تشريقات . لاهيجانى - بخش فلسفه . * تظلمنامه . ناشناسى از سدهء 13 ق به اينسو . نمايشى است اخلاقى با عنوان عريضهء محمد اكبر تبريزى . آغاز : شكايت ساكنان دار المتحيرين خيال به ذروهء بندگان . . . عشق بهادر از ويرانگرى ميرزا زاهد خان اردبيلى و دستياران او به نام نگاه بيگ . مجلس 26 / 63 . * تعريفات : ده فصل . از عبيد زاكانى ، خواجه عبيد الله ( د 772 ق ) . ( - اخلاق الاشراف و جز آن ) . واژهنامهاى است انتقادى در 10 « فصل » ، 1 - در دنيا و مافيها ، 2 - در تركان و اصحاب ايشان ، 3 - قاضى و متعلقات آن ، 4 - در مشايخ و ما يتعلق آن ، 5 - خواجگان و عادات ايشان ، 6 - ارباب پيشه و اصحاب مناصب ( شهر آشوب ) ، 7 - شراب ، 8 - جنگ ، 9 - كدخدايى ، 10 - حقيقت مردان و زنان . در چاپ كليات عبيد زاكانى « پرويز اتابكى ، تهران ، 1343 خ ، اين گفتار به نام « رسالهء تعريفات » ص 315 - 320 جاى دارد . سپس گفتار ديگرى است . در همان زمينه بخشبندى نشده ، به نام « تعريفات ملا دوپيازه » كه نادرست جزو كارهاى عبيد زاكان بهشمار آمده است . و ما ملا دوپيازه را مىشناسيم از سدهء 12 ق ( - النامه ، هف ) . كه از پيروان زاكانى در هند بوده است . آغاز : شكر و ثنا حضرت خالق را كه نوع انسان را نعمت نطق . . . الدنيا : آنچه كه هيچ آفريدهاى در وى نياسايد . العاقل : آنكه به دنيا و اهل او نپردازد . الكامل : آنكه از غم و شادى منتقل ( منفعل ) نشود . نسخهها ( 2 ) 2 / 1583 ( 13 نسخه ) ؛ ذريعه 8 / 283 « ده فصل » ش 1214 ؛ اعلام 2 / 1440 ؛ صفا ( 2 ) 3 / 1273 « تعريفات » و ديگرى « تعريفات ملا دوپيازه » كه جدايى نگارندگان اين دو را روشن نساخته ؛ مشار 1 / 1368 « تعريفات يا ده فصل » . ادبيات ، تهران 1 / 396 « ده فصل يا تعريفات » ؛ حقوق 109 « ده فصل » ؛ دانشگاه 11 / 2366 « لطايف . . . ده فصل يا تعريفات » ، همانجا 14 / 3690 « ده فصل » ؛ دايرة المعارف ، خطى ش 3 / 749 « النامه » دوپيازه ؛ فيلم 1 / 166 « تعريفات » ، 413 « ده فصل » ؛ همانجا 2 / 198 « ده فصل » ؛ ملك 7 / 102 « ده فصل » ش ( ) 3846 ؛ مجلس ( 1 ) 10 / 25 « ده فصل » 99 ، « تعريفات » ؛ نشريه 2 / 69 « تعريفات » ، 72 « ده فصل » ، 91 « ده فصل » ، همانجا 5 / 159 « ده فصل » . اتريش ، فلوگل 1 / 550 ، 551 ؛ اياصوفيا 27 / 4795 ؛ بلوشه ش 1563 ج 2 / 212 عبيد زاكان ، 213 « كتاب ده فصل : تعريفات » ؛ تاجيكستان ، فارسى 1 / 250 « ده فصل » ؛ تركيه ، استانبول ، منظوم 272 - 270 عبيد زاكان ؛ حميديه 7 / 1181 ؛ ريو ، ذيل 175 ش 264 « تعريفات : ده فصل » ؛ فرهنگستان ، نامگو 190 ، 125 « تعريفات » ؛ فرهنگستان ، نامگو ، فارسى