احمد منزوى
225
فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى )
سيد على همدانى ، و خواجهء طوسى كه اين يكى به نام « مبدأ و معاد » است و چاپ شده ، و شايد چند كتاب در « مبدأ و معاد » و در 10 كلمه باشد : يكى گفتارى است در 10 « كلمه » و هر كلمه در چند « سر » : 1 - تقسيم وجود و موجود ، 2 - مقولات ، 3 - افلاك و مراتب آنها ، 4 - فلك اعظم و لوح و قلم و حركت و حيات در افلاك ، 5 - عناصر اربعه ، 6 - قواى انسان ، 7 - مراتب عقل ، 8 - خير و شر و قضاى الهى ، 9 - قواى نفسانى انسانى ، 10 - حال نفس پس از جدايى از بدن ، بهشت و دوزخ [ نسخهء مجلس 13 / 1918 ] . نسخهاى از آن در گنجبخش 8322 ديدم نيز در 10 « كلمه » و سربندهاى « سر » با جدايىهايى و اين بخشبندى : 1 - واجب الوجود ، 2 - ممكن الوجود ، 3 - جسم بسيط است و يا مركب ، 4 - هيچ جسمى عظيمتر از فلك نيست ، 5 - جمله افلاك و عناصر چهارگانه ، 6 - آدمى را دو قوت است : ادراك و تحريك ، 7 - عقل انسانى چهار مرتبه دارد ، 8 - بارىتعالى منبع خيرات است و شر از او فايض نشود ، 9 - روح طبيعى ، روح حيوانى و روح انسانى ، 10 - وجود ذهنى و وجود صورى ( - مشترك 2 / 981 ) . آغاز : شكر و سپاس مر خداى را كه بركشندهء عقل و جان است ، و پديدآرندهء . . . و بعد ، اين كلمه چند است در مبدأ و معاد . نسخهها 2 / 830 « كلمات عشره : مبدأ و معاد » ، 839 « مبدأ و معاد » جرجانى ؛ مشترك 2 / 981 « مبدأ و معاد » ناشناخته ( 1 نسخه ) ؛ ذريعه 18 / 117 « كلمات عشره » ، همانجا 19 / 53 « مبدأ و معاد » از خواجهء طوسى كه همين كتاب است و مىگويد چاپ شده است ؛ مشار 4 / 4489 « مبدأ و معاد » خواجهء طوسى . اشكورى 17 / 110 « مبدأ و معاد » بر فراز نسخه آمده : گفته شده از استاد البشر است ؛ دانشگاه 9 / 1019 « مبدأ و معاد » از استاد البشر ؛ دايرة المعارف ش ( 3 ) 983 عكسى ، مجلس 2 / 405 « كلمات عشره » بىنام نگارنده ، همانجا 7 / 322 « عشر كلمات » از مير سيد على همدانى ، همانجا 9 / 605 « كلمات عشره » اثير الدين ابهرى ؛ ملك 8 / 462 « مبدأ و معاد » بىنام نگارنده . تركيه ، كتابخانهها 215 كلمات عشره در « مبدأ و معاد » « انتخاب . . . » طوسى . آغاز : بدانكه راه آخرت ظاهر است ، دار الكتب 1 / 257 شهاب الدين سهروردى ؛ گنج ش 8322 بىنام نگارنده ؛ مصر ، خديويه 2 / 534 « مبدأ و معاد » بىنام نگارنده . * مبدأ و معاد . ناشناسى پيش از 1090 ق كه تاريخ نسخه است ، آن را به نام شاه رضى الدين على ساخته است . آستان قدس ، نامگو 491 . * مبدأ و معاد . ن . در دو بخش : يكم مبدأ دوم معاد ، و هريك در چند « باب » . بخش يكم باب 1 - برهان واجب الوجود ، 2 - در توحيد واجب الوجود ، 3 - در تنزيهء واجب الوجود ، 4 - در اثبات واجب الوجود ، 5 - در كثرت عقول فلكى ، 6 - در اثبات نفوس فلكى ، 7 - در ترتيب وجود و كيفيت صدور . آغاز : بدانك غرض از علم الهى معرفت مبدأ و معاد است . و معرفت مبدأ آن باشد كه واجب الوجود .