احمد منزوى

2144

فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى )

مىباشد و مير كلال پير او . و اين‌كه بابا سماسى از كنار « قصر هندوان » مىگذرد و به حاضران مىگويد از اين كاخ بوى مردى مىآيد و زود باشد كه اين كاخ « قصر عارفان » گردد . و پذيرفتن بهاء الدين را به فرزندى ، و سفارش او را به امير كلال ( قصر عارفان در يك فرسنگى بخاراست و جايگاه خواجه بهاء الدين نقشبند بوده است ) . در ديباچهء بلند آن‌كه 21 صفحهء آن در نسخهء گنج‌بخش مانده است . نام نگارنده نيامده است ، و بايستى در بخش آغاز نسخه بوده كه در نسخهء ما افتاده است . نگارنده از خواجه بهاء الدين نقشبنديه « شيخنا و سيدنا » نام مىبرد ( ص 65 ) كه نسبت طريقتى نگارنده را نشان مىدهد و مىافزايد : در مبادى احوال رخصت اين معنى ( نگارش اين تذكره را ) نمىدادند . و از متن نيز برمىآيد كه نگارنده از مريدان هم‌روزگار و ملازم ايشان بوده است . و مىانجامد به مرگ خواجه : براى دورى از شيون زنان حضرت خواجه ( ق ) در مرض اخير به كاروانسرايى رفتند و در حجرهء كاروانسرا در مدت مرض مىبودند و خواص اصحاب ملازم ايشان مىبودند . . . مشترك 11 / 814 ( 2 نسخه ) ، 843 ( نامش ) ؛ استورى 1060 بخش الفبايى ؛ پيشگفتار چاپ « قدسيه » 1354 خ / 10 ؛ نفيسى 1 / 191 ، 192 ضمن زندگىنامهء بهاء الدين . ازبكستان ، تاشكند 1 / 221 ( 3 نسخه ) . بشير حسين ، شيرانى 1 / 71 ؛ عليگر ، سبحان 12 ش 11 ؛ فرهنگستان ، الفبايى 1 / 78 ، 79 ، 246 ؛ گنج ش 11061 ؛ مرآت التصوف 114 ؛ هندوستان 32 . الرسالة تسعة عشريه . از احمد سهراب زندگىنامه و سخنان بهاء اللّه . استورى ، تذكره 1061 ؛ اندياآفيس ، چاپى 236 . رسالهء دانشمندى : كرسىنامه . شاه ولى اللّه محدث دهلوى ( 1114 - 1176 ق / 1703 - 1762 م ) . نخست زنجيرهء دانشمندى خود ، از پدرش تا شيخ ابو الحسن اشعرى را آورده ، سپس دربارهء دانشمندى و علم كلام و اصول شرح مىدهد . دو رساله‌ى او به نام « وصيت‌نامه و رسالهء دانشمندى » چند بار چاپ شده است ( مشار 5 / 5419 ) . يكى از چاپ‌ها ( نولكشور ، كانپور ، 1884 م ) به نام پيش‌گفته « وصيت‌نامه » ى اوست در متن و « رسالهء دانشمندى » در هامش . با سرآغاز زير و نشانىهاى بالا . و جاى ترديد نيست « كرسى نامهء دانشمندى » همان « رساله دانشمندى » او مىباشد . آغاز : الحمد للّه العليم الحكيم ، و مخزن النعم . . . مىگويد . . . فقير ولى اللّه . . . اين بنده فن دانشمندى را از والد خود كسب نموده . مشترك 2 / 1027 ( نامش ) ، همانجا 3 / 2464 ( نامش ) ، همانجا 11 / 972 ( 2 نسخه ) ؛ مشار 5 / 5419 « وصيت‌نامه و رسالهء دانشمندى » ( 3 چاپ ) ؛ مشار ، مؤلفين 5 / 695 كارهاى چاپىاش ؛ مشار ، مؤلفين 5 / 695 كارهاى چاپىاش ؛ علماى هند 250 زندگىنامه و نام 33 كارش ؛ پاكستان و هند 269 زندگىنامه و نام 20 كار فارسىاش . آصفيه ، هندليست 2 / 1612 « وصيت‌نامه و رسالهء دانشمندى » ؛ اندياآفيس ، چاپى 431 « وصيت‌نامه و رسالهء دانشمندى » ؛ بهوپال ، حميديه 212 ؛ لكهنوى ، ندوه 208 ؛ نوشاهى ، چاپى 972 ، همانجا 2 / 1334 ؛ هندوستان 106 .