غيره . « 1 » به اين دلايل و امارات ديگر قطع پيدا مىكنيم كه اين واژه ربطى به حشرهء « كرم » ندارد . برخى دربارهء وجه تسميهء كرمان كه آن هم بىشك از « كرم » آمده به تأويلات دور و دراز متوسل شده و حتى پنداشته‌اند ، كرمان همان ژرمان و ژرمن ( نژاد آلمانى ) است ، ولى بىجهت نبايد ذهن خود را دور ببريم و به چنين تفصيلاتى كه سرانجامى هم ندارد ، متوسل شويم . اينك بپردازيم به نام « كرم » . اولا بگوييم كه كرم تنها ديهى نيست كه در اصفهان باشد و يا كرمان منحصرا در استان كرمان وجود داشته باشد ، تا آنجا كه تفحص شده ، واژهء « كرم » و همچنين كرمان به‌غير از اصفهان و كرمان در بسيارى از امكنه و استانهاى كشور مورد نامگذارى واقع شده است . از آن جمله كرم ( اصفهان ، جيرفت ، يزد ) و كرم‌آباد ( خرم‌آباد ، شهرضا ، ماكو ) و كرمان ( ايرانشهر ، قائم‌شهر ) و كرم‌شاه ( ايرانشهر ، سراوان ) و كرمانشاه ( رفسنجان ، يزد ) و كرمستان ( جيرفت ) و كرمى ( بندرعباس ، بويراحمد ، نيشابور ) . از امثله‌اى كه گذشت ، آشكار مىشود كه واژهء « كرم » اختصاص به اصفهان ندارد ، چون در اطراف ايران امكنهء بسيارى به همين نام نامگذارى شده است ، و به ناچار لابد دليلى بر اين كثرت و تعدد وجود دارد . در صفحات سابق گفتيم ، اولين آبادگران ديه‌ها قبايل و طوايف آريايى بودند كه در طى مهاجرت خود جا خوش مىكردند و در محلى گرد مىآمدند و در آنجا پايگاه كشاورزى و جايگاه دامدارى و زندگانى درست مىكردند و آنها بودند كه براى محلى نامى برمىگزيدند . « 2 » ما الان ممكن است نتوانيم نام محلى را ، ولو به حدس ، دريابيم ولى آنان خود براى آن نامگذارى دلايلى داشته‌اند . يكى از آنها و از جمله رايج‌ترين آنها اين بود كه اسم خود قبيله‌شان را به صورت جمع بر روى محل مىنهادند . راستش را بخواهيد خود اين نام بر آن محل باقى مىماند ، خوزها مىشد خوزان ، اندوها مىشد اندوان و اشك‌ها ، اشكان و همين‌طور كار ادامه پيدا مىكرد . محل كرم‌ها مىشد كرمان و گرگ‌ها ، گرگان اين

--> ( 1 ) - ن . ك . به : لغت‌نامه ، ذيل اين عنوان . واژهء كرمينه ، نام ديهى است كه امروز از ايران بيرون است ولى جزو ايران بزرگ به‌شمار بوده است . اينك نام دهى است از روستاهاى بخارا . ( 2 ) - بايد دانست كه از اين سخن نويسنده نمىخواهد آبادگران نجد ايران را فقط طوايف آريايى بداند چون پيش از آمدن آنان اين سرزمين ساكنانى داشته است و آبادگرانى . ولى تاريخ ايران را از آرياييان آغاز مىكنيم .