محمد مهريار

97

فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )

ازناوله Azn owle ( h ) ازناوله نام ديهى است در دهستان كرچمبو در شهرستان فريدن و ازنا نام شهرى است در باختر آن‌كه خط راه‌آهن جنوب از آن مىگذرد . ما از آن جهت ازنا و ازناوله را در كنار هم و زير يك عنوان ذكر مىكنيم كه اين دو محل ، گذشته از قرب مكانى ، نامهاى آن نيز علاوه بر شباهت ظاهرى ، اصل و ريشهء يكسان دارد و تركيب آنها هم قديمى است . در ديه‌هاى دهستان فريدن ، به حكم اينكه خاك اين محلها در قبال باران و برف بسيارى كه در اين منطقه مىبارد ، قدرت پايدارى و استحكام ندارد و به اين علت بناهاى محكم و بزرگ و باشكوه هيچ وجود ندارد و آثارى از قديم در آنها به‌جاى نمانده است ؛ چون‌كه مصالح ساختمان در ايران مركزى از قديم بيشتر خشت خام با ملات گل بوده است . از اين‌رو هرچه بوده نابود شده و از بين رفته است . از اخلاق و آداب و كيفيت معيشت هم در اين نواحى سخن بسيار لازم نيست ، چونكه لهجهء خاصى وجود ندارد ، جز اينكه رنگ و صبغهء لهجهء لرى به مناسبت قرب محل در اين محلها ديده مىشود . بيمارى شهرى شدن نيز آداب و كيفيت معيشت را تغيير داده است ، چون اين بيمارى به سرعت دارد در اطراف ايران پراكنده مىشود و هيچ‌كس در هيچ‌جا از ابتلاى به آن مصون نيست . روستايى بيل خود را فرو مىگذارد و تراكتور بيگانه را برمىگيرد . قناتش را مىنهد تا ويران شود و چاه عميق را پيش مىآورد و در نتيجه به خارج براى ماشين و فن و تكنيك نيازمند مىشود و كار تا آنجا پيش مىرود كه ديگر خوراكهاى محلى كهن از ياد مىرود . كره از نيوزلند ، گوشت استراليا ، گندم آمريكا ، پارچهء فرنگى ايران را فرا مىگيرد و اين است نتيجهء شهرى شدن . ازناوله كه كوچكتر است از ازنا فقط 540 نفر جمعيت دارد . « 1 » نام آن در لغت‌نامه نيامده است . شغل اهالى آن زراعت و دامدارى است كه اين هر دو رو به تنزل است چون آب اين بلوك هم مثل بلوك كرون تقليل مىيابد و نزولات آسمان كم مىشود . آنچه براى ما مهم است ، نام اين ديه‌هاست كه به شرح آن مىپردازيم . در مورد ازنا بايد دانست كه در اطراف كشور ، امكنهء زيادى به اين نام خوانده شده است . از جمله به همين لفظ ازنا در اراك ، اليگودرز و مشابه آن ازناو ( Aznav ) ( ملاير و همدان ) و ازناو

--> ( 1 ) - ن . ك . به : نشريهء 289 م . آ . ا . ص 66 .