به صورت ، « ا + ر + وند » در مىآيد اما جزء اول و دوم ، « ا + ر » همان است كه در ارونه هم داريم و در بالا گذشت . يعنى « آو + ر ( هموند ) » . اما « وند » پسوند اوستايى قديم و صحيحى است كه گاهى هم به صورت « مند » درمىآيد و در اوستايى به صورت « ونته » به معناى دارنده و صاحب است . « آوند » يعنى جاى آب و دولتمند يعنى صاحب دولت و اروند و « آوند » هر دو يك لغت هستند با تفاوت اينكه در اروند « ر » ميانه « ا » و « وند » براى سهولت تلفظ آمده است چون‌كه صورت « آاوند » تلفظ دشوارى بوده است ، اوروند و اروند خوانده شده و اروندرود همان رودخانه‌اى است كه آب دارد يعنى آب زياد دارد . اين را هم بگوييم كه « ابوند » و « اروند » هر دو يك لغت است به يك معنى واحد و در پهلوى به يك املا نوشته مىشود . عجب اينكه الوند ( كوه ) با رودخانهء اروند به يك نام و معنى آمده است . ارونه Arvane ( h ) ارونه ، نام قشنگ و دلاويز يك قنات بزرگ و طولانى و پرآب در اردستان است كه از شهر اردستان مىگذرد و ديه‌هاى بسيارى را مشروب مىكند . خود قنات قديمى و كهن و نام آن همچنان مهم است ، اما قبل از آنكه ما به تحقيق دربارهء اين نام بپردازيم ، اين نكته را بايد روشن سازيم كه غرض عمدهء ما در اين فرهنگ نه فقط تحقيق و پيدا كردن نام امكنه است ، بلكه چگونگى پيدا كردن نام امكنه نيز مىباشد كه مبتنى است بر دانستن كيفيت اشتقاق لغات ( علم اشتقاق ) و همچنين تحول و تطور لغات . بنابراين ناچار خواهيم بود كه در تحقيق و پژوهش در نام ديه‌ها به علم اشتقاق هم سرى بزنيم و چيزى بجوييم و بهره‌اى بيابيم و از اين طريق نيز به علم اشتقاق و اصول و قوانين آن كمك كنيم . اصلا در زبان فارسى تاكنون به علم اشتقاق توجهى نشده است و در فرهنگهاى فارسى اعم از كهنه و نو وقتى واژه‌ها را معنى مىكنند ، اصل و بنياد آن را ذكر نمىكنند ، يعنى به اصطلاح ريشه‌يابى ( Etymology ) متروك مانده است . علم اشتقاق نه در دانشگاهها تحصيل و تدريس مىشود و نه در فرهنگها به آن اشاره‌اى هست و اين در حالى است كه زبان عربى ، همين‌كه از اواخر قرن اول هجرى شروع به توسعه و بسط نمود ، علماى بزرگ نحو و لغت و اشتقاق چون كسايى ، حماد راويه ، حماد عجز ، عبد الملك ثعالبى ، اصمعى ، ابو عمر بن علاء ، ابو عبيد و غيره و غيره از ائمهء نحو و لغت همه به علم اشتقاق توجه كرده‌اند و زبان عربى را به آنجا رساندند كه