سالدات‌هاى روسى را مأمور پيش‌روى در خاك ايران كرد . آنها نيز مازندران و رشت را اشغال كرده و تا قزوين پيش روى نمودند و تهران را مورد تهديد قرار دادند . از سوى ديگر ، دولت انگليس نه تنها به اين اولتيماتوم اعتراض نكرد ، بلكه وزارت خارجهء آنان در يادداشتى ، دولت روسيه تزارى را تأييد كرد . كسروى در اين باره مىنويسد : « . . . انگليس در 14 اكتبر ( 21 مهرماه ) با دست نمايندهء خود در تهران ، يادداشت سختى به دولت ايران فرستاد . در اين يادداشت ، نخست ، ناامنى جنوب و زيان آن را به بازرگانان انگليسى و راهزنىهايى كه شده بود ، يادآورى كرده ، آگاهى مىدهد كه هرگاه از آن تاريخ تا سه ماه ديگر دولت ايران نتواند راه‌هاى جنوب را به ايمنى بياورد ، دولت انگليس ناگزير خواهد شد به كارهايى برخيزد و نخستين كارى كه خواهد كرد اين است كه نيرويى به نام " امنيه " از 1200 تن از مردم ايران بسيج خواهد كرد كه به سرپرستى سركردگان انگليسى به ايمنى راه‌ها بپردازند و ماهانهء ايشان را از صدى ده كه به گمرك جنوب افزوده شود و از ماليات فارس گرفته ، خواهد پرداخت » . « 1 » اعتراض آخوند به انگليس در هم‌دستى آنان با متجاوزان روسى مرحوم آخوند و شيخ عبد اللَّه مازندرانى در تلگراف اعتراض آميز خود گفتند : « . . . هرگز گمان نبود از دولت حق‌پرستِ آزادىخواه ، كه در اقطار عالم خود را معرّفى به طرف‌دارى حقوق نوع بشر فرموده‌اند ، مسلك قديم و قويم خود را از دست داده ، در محو آزادى و استقلال ايران ، با دولت روس هم‌دست شوند و نظير معاملات روس در شمال ، نسبت به جنوب ايران ، درصدد برآيند . ملّت تازه بيدار ايران كه به جهت مدافعه از حقوق وطنيه و گسيختن زنجير اسارت و خلع طوق رقّيت خاندان سلطنت خود ، اين همه خون‌ها ريخته و قربانىها نموده و خانمان‌ها بر باد داده ، تا جان در بدن

--> ( 1 ) . تاريخ هيجده سالهء آذربايجان ، ص 149