اجماع را بدعتى در دين مىداند كه توسط اهل سنّت پديد آمده است . « 1 » اين تغيير نظر فيض در شيوهء فقاهت سبب شده است كه در فهرستى كه براى آثار خود در اواخر عمر نوشته از برخى از كتب خود كه بر مذاق اجتهاد اصولى در جوانى تأليف كرده است تبرى جويد و آن را مورد رضايت خود نداند . « 2 » به همين جهت رضى الدين شيرازى از شاگردان فيض ، استاد خود را « عمدةالاخباريين و قدوةالمحدثين » ناميده است . « 3 » تأليف كتاب « مفاتيح الشرايع » بر روش اصوليين در سن 35 سالگى فيض ( 1042 ق . ) « 4 » نقضى بر كلام ما محسوب نمىشود ؛ زيرا چنان كه خود فيض اشاره كرده است ، اين كتاب تأليف جديدى نبوده ، بلكه تلخيص كتاب « معتصم الشيعه » است كه فيض آن را در 22 سالگى نوشته است . « 5 » فيض در تغيير روش فقاهت از اصولى به اخبارى تا حدّى تحت تأثير جوّ زمان است ؛ زيرا نزاع اصوليين و اخباريين در قرن يازدهم هجرى قمرى اوج گرفته است و در اواخر اين قرن جوّ غالب با اخباريون بوده است .

--> ( 1 ) . فيض در معرفى كتاب « سفينة النجاة » مىگويد : كتاب « سفينة النجاة » فى تحقيق أن مآخذ الاحكام الشرعية ليست الّامحكمات الكتاب و السنة و احاديث اهل العصمة عليهم السلام ؛ و انّ الاجتهاد فيها و الاخذ باتفاق الآراء ابتداع فى الدين و اختراع من المخالفين و قد صنّف فى ( 1058 ق . ) ( فهرست‌هاى خود نوشت ، ص 87 . ) ( 2 ) . فيض در فهرست سوم آثار خود كه در سال 1090 ق . يك سال قبل از فوت خود نوشته در مورد كتاب « نقدالاصول الفقهية » خود كه در جوانى نوشته است ، مىگويد : « و هو ممّا لا ارتضيه الان اذ بان لى من ذلك العلم [ اصول ] ما بان » . ( فهرست‌هاى خودنوشت فيض ، ص 121 . ) ( 3 ) . اعيان الشيعه ج 2 ، ص 499 . ( 4 ) . الذريعه ، ج 21 ، ص 303 . ( 5 ) . مفاتيح الشرايع ، ج 1 ، ص 5 ؛ الذريعه ، ج 21 ، ص 210 .