III اهميت و ويژگيهاى آثار فيض اهميت و ويژگيهاى آثار فيض را از چند جهت مىتوان بررسى كرد كه به اختصار به آن مىپردازيم : الف ) تحول فكرى و نقش آن در آثار فيض دوران زندگى فيض را به دو دوره مىتوان متمايز نمود . دورهء اوّل كه تا حدود چهل سالگى را در بر مىگيرد ، فيض گرايش شديدى به آثار فقهى و تبعيت از سنّت و حديث دارد . در همين سالهاست كه او آثار بزرگ فقهى ، حديثى خويش همچون صافى ، مفاتيح الشرايع ، علم اليقين و عين اليقين را با ديدى فقيهانه و مذهبى به رشته تحرير در مىآورد . در دوره دوم زندگيش ، آثار وى رنگ و بوى عرفانى به خود مىگيرد امّا نه آن عرفانى كه وسيله ارتزاق عده‌اى در اين دوره است . در همين دوره بسيارى از بزرگان دين بر وى خرده مىگيرند كه او با اهل تصوّف و عرفان وابستگى دارد و از آن فرقه و گروه تبعيت مىكند و گاهى تجويز امور صوفيه مىنمايد و خود نيز گاهى مرتكب مىشود . مولانا جمال الدين نطنزى از علماى همين قرن ، رساله‌اى نگاشته است و در آن ردّ تصوّف و تجويز آن را توسط ملا محسن مىنمايد . اين رساله از چند جهت حائز اهميت است : اوّل آنكه در اين دوره بين مردم شايع شده كه ملا محسن اهل تجويز و ارتكاب امور صوفيه است . ديگر آنكه بر علماى بزرگ همچون محمّد مقيم مشهدى و ديگران