( 392 - 330 ق ) است . وى در ضمن اجازه‌اى كه به ابى عبداللّه مىدهد به فهرست آثارش اشاره مىكند . ياقوت حموى در شرح سرگذشت ابن جنّى متن اين اجازه را عيناً نقل مىكند : قد اجزتُ للشيخ ابى عبداللّه الحسين بن احمدبن نصر - ادام اللّه عزّه - ان يروى عنّى مصنّفاتى و كتبى مما صحَّحه و ضبطهُ عليه ابو احمد عبدالسلام بن الحسين البصرى - ايّد اللّه عزّه - : عنده منها كتابى الموسوم بالخصائص و حجمه الف ورقة و كتابى التّمام فى تفسير اشعار هُذيل ممّا اغفله ابوسعيد الحسن بن الحسين السُّكرى - رحمه‌اللّه - و حجمه خمسمائة ورقة بل يزيد على ذلك و كتابى فى سرّ الصناعة و هو ستّمائة ورقة و كتابى فى تفسير تصريف ابى عثمان بكربن محمّد ابن بقية المازنى و حجمه خمسمائة ورقة ، و كتابى فى شرح مستغلق ابيات الحماسة و اشتقاق اسماء شعرائها و مقداره خمسمائة ورقة . . . ابن جنّى به همهء آثار و نگاشته‌هاى خويش در اين اجازه اشاره مىكند و به اختصار به موضوع و حجم آن كتابها مىپردازد . ابوريحان بيرونى در ادامهء فهرستى كه از آثار رازى ارائه مىدهد ، با آوردن عبارت زير به فهرست خود نوشت آثارش مىپردازد و سياهه‌اى از صد و سه نگاشتهء خود را بيان مىكند : و چنان كه سخن خود را با كتابهاى ابوبكر [ رازى ] آغاز كردم آن را با نامهاى كتابهاى خود كه وقتى از من خواسته بودى ختم مىكنم . آن كتابهايى كه تا سال چهار صد و بيست و هفت نوشته‌ام كه از عمرم شصت و پنج سال قمرى و شصت و سه سال شمسى مىگذرد و تعجّب نمىكنم كه تأويل روياى من راست بيايد هرچند كه حرص من برآن راست نيامده است . « 1 » اين فهرست به سال 1936 م . توسط خاورشناس معروف پول كراوس در پاريس از روى نسخهء منحصر به فرد كتابخانهء ليدن به شماره 133 چاپ شد . پيش از آن به سال 1920 م . ويدمانِ آلمانى قسمت مربوط به آثار بيرونى را به زبان آلمانى مورد تجزيه و

--> ( 1 ) . فهرست كتابهاى رازى و نامهاى كتابهاى بيرونى ، به كوشش مهدى محقق ، 64 .