عزت الله مولايى نيا همدانى

74

نسخ در قرآن ( فارسى )

اين اثر ، عالمانه‌ترين و گسترده‌ترين اثرى است كه تا كنون به گونه تحليلى و نقادانه با شكيبايى بسيار ، دربارهء « نسخ » به نگارش درآمده است . نويسنده در ديپاچه كتاب خويش ، از چگونگى گزينش موضوع و شيوه بحث ، سخن گفته و پيش درآمد كتاب را به انديشه « نسخ » و پيشينه آن در اديان ، ويژه ساخته ، آنگاه باب اول كتاب را به ديدگاه اصوليان در بارهء « نسخ » ، شرايط ، حكمت و دليل « نسخ » اختصاص داده است . و در باب دوم در زمينه گزارش تحليلى دقيق و موشكافانه دربارهء تاريخ انديشه « نسخ » و نقد و تحليل كتابهاى پيشينيان درباره « نسخ » بحث مىكند و بحث گسترده‌اى در باب سوم ، در مورد دعاوى « نسخ » و نقد آنها با عناوين و طبقه‌بندى بسيار دقيق و محققانه ، سخن مىراند . و باب چهارم را به گزينش وى در آيات « ناسخ و منسوخ » اختصاص داده و در خاتمه ، نتيجه‌گيرى مىنمايد . نسخ در منظر دانشمندان بزرگ معاصر شيعه در ميان دانشمندان و نويسندگان بزرگ معاصر شيعه ، بر كتاب مستقلى كه در بارهء موضوع ما ( نسخ در قرآن ، نفيا و اثباتا ) بحث نموده باشد ، برخورد نكردم و لكن در مباحث اصولى ، علوم قرآنى ، تفسيرى ، فقهى و . . . از شخصيت بزرگى چون : آيت اللّه خوئى - رحمة اللّه عليه ، سيد هبة الدين شهرستانى ، استاد علامه فرزانه محقق ، محمد هادى معرفت ، علامه سيد محمد باقر حكيم ، علامه سيد مرتضى عسگرى ، سيد جعفر مرتضى جبل عاملى ، علامه شيخ على كورانى ، علامه سيد محمد باقر ابطحى اصفهانى ، علامه فقيد فقيه و اصولى ارجمند ، سيد على فانى ، علامه محمد صادق نجمى ، استاد شهيد مرتضى مطهرى ، علامه سيد ابو الفضل مير محمدى ، سيد على كمالى دزفولى ، دكتر رجبعلى مظلومى ، استاد محمود راميار ، ابو عبد اللّه زنجانى ، عقيقى بخشايشى ، علامه محمد جواد مغنيه ، علامه فقيد مفسّر فرزانه و ميداندار بزرگ تفسير و فلسفه ، سيد محمد حسين طباطبائى در كتاب گرانسنگ « الميزان » ، و « قرآن در اسلام » ، علامه فقيد سيد عبد الاعلى موسوى سبزوارى ، علامه