محمد باقر سعيدى روشن
91
علوم قرآن ( فارسى )
1 . دعوت به آوردن مثل قرآن : أَمْ يَقُولُونَ تَقَوَّلَهُ بَلْ لا يُؤْمِنُونَ . فَلْيَأْتُوا بِحَدِيثٍ مِثْلِهِ إِنْ كانُوا صادِقِينَ . « 1 » 2 . دعوت به آوردن به ده سوره : أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ قُلْ فَأْتُوا بِعَشْرِ سُوَرٍ مِثْلِهِ مُفْتَرَياتٍ وَ ادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ فَإِلَّمْ يَسْتَجِيبُوا لَكُمْ فَاعْلَمُوا أَنَّما أُنْزِلَ بِعِلْمِ اللَّهِ وَ أَنْ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ فَهَلْ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ . « 2 » 3 . دعوت به آوردن يك سوره همانند سورههاى قرآن : أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ قُلْ فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِثْلِهِ وَ ادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ « 3 » ، وَ إِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنا عَلى عَبْدِنا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَ ادْعُوا شُهَداءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا وَ لَنْ تَفْعَلُوا فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي وَقُودُهَا النَّاسُ وَ الْحِجارَةُ أُعِدَّتْ لِلْكافِرِينَ . « 4 » 4 . اعلام ناتوانى ابدى بشر بر مانند سازى قرآن : قُلْ لَئِنِ اجْتَمَعَتِ الْإِنْسُ وَ الْجِنُّ عَلى أَنْ يَأْتُوا بِمِثْلِ هذَا الْقُرْآنِ لا يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَ لَوْ كانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيراً . « 5 » نكتهها و برداشتها 1 . آيات تحدّى از همان دوران آغاز نزول قرآن در عصر مكى فراروى همه مخالفان نهاده شده و تا دوران مدنى پيوسته استمرار يافته است . بدين سان يك دعوت خردمندانه و عادلانهاى را پيش پاى همگان قرار داده است . 2 . اين دعوت مكرر و به شيوهاى استوار با دادن فرصت كافى و پيشنهاد بهرهگيرى از تمام امكانات به مخالفان ، نهايت مدارا و لطف را در حق ايشان معمول داشته است . همچون درخواست مانند سازى تمام قرآن يا ده سوره و يا لا اقل يك
--> ( 1 ) طور / 33 - 34 . ( 2 ) هود / 13 . ( 3 ) يونس / 38 . ( 4 ) بقره / 23 - 24 . ( 5 ) اسراء / 88 .