كتابى كه پيش روى خوانندهء گرامى قرار دارد ، گزينشى است از ضرورىترين مباحث دانشهاى پيرامونى يا پيش نياز شناخت قرآن كه در قالب چهار واحد درسى ، در پنج بخش و هفده فصل سامان يافته است . چنان كه اشارت رفت چهار بخش نخست همه در پى ايفاى اين مقصودند كه متن قرآن از بارگاه قدس الاهى با دلالت‌هاى استوار خود بر پيامبر اكرم نازل شده ، آن بزرگوار آن را به تمامت بر مردم ابلاغ نموده - وحى و اعجاز - همزمان متن قرآن توسط كاتبان وحى پيامبر ضبط و تحرير يافته - از نزول تا تدوين و . . . - بى هيچ فزونى و كاستى به تواتر به مسلمانان نسل‌هاى پس از رسول خدا رسيده - تحريف ناپذيرى - و مصحفى كه امروز به عنوان ذخيرهء الاهى در فرهنگ بشرى است ، تمام همان وحى نازل بر پيامبر خاتم صلّى اللّه عليه و إله است . بخش پنجم « اصول و مبانى فهم قرآن » دفتر دوم و موضوعى مستقل و در عين حال مكمّل براى محور نخست به شمار مىآيد . اين بخش بيانگر فهم قرآن ، ابزارهاى فهم ، زبان قرآن ، روش‌ها ، مبانى ، آسيب‌ها و آفات و معيارهاى فهم قرآن است كه هدف نهايى نزول متن قرآن جهت تحقق عينى آن است . مطالب هر فصل به گونه‌اى تنسيق يافته كه مىتواند قابل انعطاف و به تناسب موقعيت فكرى مخاطبان بسيطتر و يا ژرف‌تر ارائه گردد . براى توجه بيشتر دانش پژوهان در پايان هر فصل پرسش‌هايى طرح شده است كه در عين حال الگوى درس نيز مىباشد . ممكن است براى خوانندهء آگاه بر اين مطالب ، برخى توضيحات زايد انگاشته شود ، ليكن نگارنده كه خود مكرر درس علوم قرآن را در دانشكده‌هاى گوناگون و حوزه‌هاى علميه تدريس كرده است ، با آگاهى نسبت به استعدادهاى مختلف فكرى و امكانات كتابخانه‌اى سراسر كشور ، كوشيده است تا در حد امكان موضوعات شرح و بسط بيشترى بيابد ، گو اينكه با اين وصف نيز برخى عناوين جنبهء تخصصى پيدا مىكند و نيازمند حوصله و دلسپردگى بيشتر از سوى دانش پژوهان است .