پيام خداوند مانندپذير نيست پرسشى كه در پى يافتن پاسخ آن بوديم اين بود كه چرا بشر نمىتواند اثرى همانند قرآن را ابداع كند . ديديم برخى منشأ اين عجز را دخالت پروردگار عالم در كار و توانايى انسان و سلب انگيزهء وى مىپنداشتند . اما ملاحظه شد كه اين تفكر با دشواريهاى جدّى رو به رو است . بنابر اين آن پرسش هنوز به قوت خود باقى است و پاسخ مىطلبد . بايد راز اين مطلب را در اين نكته جست كه پيامى نو در ميان جامعه بشريت ظهور كرده است . آورندهء آن پيام با تمام وجود اعتراف دارد كه اين متن بىهمتا سخن و فكر او نيست بلكه او تنها پيغام آور اين پيام ربّانى است : وَ إِذا تُتْلى عَلَيْهِمْ آياتُنا بَيِّناتٍ قالَ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنَا ائْتِ بِقُرْآنٍ غَيْرِ هذا أَوْ بَدِّلْهُ قُلْ ما يَكُونُ لِي أَنْ أُبَدِّلَهُ مِنْ تِلْقاءِ نَفْسِي إِنْ أَتَّبِعُ إِلَّا ما يُوحى إِلَيَّ إِنِّي أَخافُ إِنْ عَصَيْتُ رَبِّي عَذابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ قُلْ لَوْ شاءَ اللَّهُ ما تَلَوْتُهُ عَلَيْكُمْ وَ لا أَدْراكُمْ بِهِ فَقَدْ لَبِثْتُ فِيكُمْ عُمُراً مِنْ قَبْلِهِ أَ فَلا تَعْقِلُونَ . « 1 » اما از آن سوى ، مخالفان دير باور و سخت‌گير به رغم اينكه عظمت و شگفتى قرآن را دريافته ، خود را در مقابل آن درمانده مىبينند ، كيش خود محورى و استكبار ، محرك اصلى حق ستيزى ايشان مىشود . آنان با اين خصيصه نمىتوانند انتساب الهى اين متن را اذعان كنند ، و لذا آن را ساخته و پرداخته ذهن بشرى حضرت محمد صلّى اللّه عليه و إله و سلّم قلمداد مىكنند . در اينجا پاسخ مستمر ، نهايى و خردمندانهء او اين است كه اگر به راستى بر اين باوريد كه اين متن بىبديل رهاورد فكر انسان است ، پس شما هم به حكم آنكه انسان هستيد مىبايست بتوانيد همانند آن را ابداع نماييد ( به حسب حكم الامثال ) و اگر از عهده چنين خواستى بر نيامديد ، ناچار ( از نظر عقلى ) مىبايست اعتراف كنيد كه اين كلام وحى الهى است . ( يونس 38 - 39 ) زيرا تنها خداى محيط بر همه چيز مىتواند آنسان

--> ( 1 ) يونس / 15 - 16 .