آورده است و اين گونه نبوده كه حضرت صرفا كاتب اين نوشته باشد . معمولا تفاوتى ميان مقرر و كاتب است . كاتب وظيفه دارد آنچه را كسى ديگر مىگويد كلمه به كلمه بنويسد و نظم و ترتيب و فصل بندى املا كننده را رعايت كند . اما مقرر مطالب گوينده را تقرير و به نگارش در مىآورد ، اما تنظيم ، ترتيب و بسيارى از مسائل كتاب از آن نويسنده است ، مىگويند مطالب مربوط به گوينده است ، اما تركيب و تأليف حتى برخى توضيحات از نويسنده و مقرر است . اينكه در روايات آمده : كتاب على است ، به خط على است ، خط به دست على و با انگشتان وى نوشته ، تاكيدى است بر اينكه اين كار منتسب به حضرت و متعلق به وى است ، خصوصا اين تعبير كه امام باقر مىفرمايد : « انّ عليّا كتب العلم كله » . « 1 » يا امام صادق مىفرمايد : « اما إنك ان رايت كتابه لعلمت أنّه من كتب الأئلين . « 2 » هر آينه اگر ببينى كتاب على را ، مىفهمى كه اين كتاب از كتاب نخستين است . 2 - اين كتاب آموخته‌هاى على عليه السّلام از پيامبر است ، يعنى افزون بر اينكه تأليف است ، منبع آن مطالب پيامبر است . اين مطالب در اكثر اين روايات آمده و با صراحت تأكيد شده كه املاى رسول اللّه است . « 3 » 3 - عمده مطالبى كه از اين كتاب نقل شده يا ائمه آن را توصيف كرده‌اند ، در زمينه مسائل شريعت و احكام بوده است . تعبيرات : فيها كل حلال و حرام ، « 4 » فيها جميع الحلال و الحرام ، حتى ارش الخدش فيه . « 5 » ليس من

--> ( 1 ) - صفار ، بصائر الدرجات / 143 . ( 2 ) - همان / 166 . ( 3 ) - به عنوان نمونه به روايت صفحات 147 ، 165 ، 166 مراجعه كنيد . ( 4 ) - كلينى ، الكافى ، ج 1 / 239 و صفار ، بصائر الدرجات / 143 . ( 5 ) - صفار ، بصائر الدرجات / 145 .