« دخلت على فاطمه عليها السّلام و بين يديها لوح فيه أسماء الأوصياء من ولدها ، فعددت اثنى عشر ، آخرهم القائم ، ثلاثة منهم محمد و ثلاثة منهم على . » « 1 » مقصود از « ثلاثة منهم محمد » محمد باقر ، محمد جواد و محمد بن حسن مهدى عليه السّلام است ، اما « ثلاثة منهم علي » با شمار امامانى كه به نام « على » اند ، همخوانى ندارد ، زيرا اينان چهار تن‌اند : امام على ، على بن حسين [ امام سجاد ] على بن موسى [ امام رضا ] و على بن محمد [ امام هادى ] . حال چگونه روايت را تصحيح و درست كنيم ؟ پاسخ نخست : بگوييم ضمير « منهم » به « ولدها » بر مىگردد ، در اين صورت مقصود « سه على » است كه فرزند فاطمه‌اند و راوى در صدد ذكر نام امام على عليه السّلام نيست . دوم : ناسخ اشتباه كرده ، اصل « أربعة منهم علي » است . مؤيد اين سخن ، روايت ابى الجارود از ابو جعفر عليه السّلام است كه « أربعة » دارد . « 2 » سوم : ضمير « منهم » به « اثنى عشر » برگردد و اگر راوى نگفته « و أربعة منهم » چون نام امام على در لوح نيامده ، لقبش ذكر شده است ، چنان كه در روايت لوح ، به نقل از ابو بصير مىبينيم . « 3 » در كتاب كمال الدين و تمام النعمهء صدوق مضمون اين لوح ذكر شده است . « 4 » محتواى اين لوح - و به نظر برخى خود لوح - هديهء خدا به پيامبر

--> ( 1 ) - اصول كافى ، ج 1 ، ص 532 . ( 2 ) - عيون اخبار الرضا ، صدوق ، ج 1 ، ص 47 ، ح 7 ، چ رضا مشهدى ، قم - 1363 . ( 3 ) - اصول كافى ، ج 1 ، ص 527 ، ح 4 ؛ كمال الدين ، صدوق ، ج 1 ، ص 303 . ( 4 ) - ج 1 ، ص 311 ، تحقيق غفارى ، چاپ مؤسسه نشر اسلامى ، قم .