العبادة يا رسول الله ؟ قال : النظر في المصحف و التفكر فيه . . . ؛ بهرهء ديدگانتان از عبادت را بدهيد . پرسيدند : بهرهء ديدگان از عبادت چيست ؟ فرمود : نگاه به مصحف و انديشه در آن . . . » « 1 » از اين روايات استفاده مىشود قرآن در زمان پيامبر جمع آورى شده و مجلّد گرديده بود . « 2 » مصحف در زمان صحابه به رغم آن كه پيامبر از قرآن به مصحف ياد كرد ، اما در منابع سنيان است كه در زمان رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله واژهء مصحف اصلا استفاده نشده ، بلكه نخستين بار در زمان ابو بكر به قرآن مصحف گفتند . سيوطى مىگويد : « هنگامى كه ابو بكر قرآن را گرد آورد گفت : بر آن نامى بنهيد . برخى گفتند : انجيل بخوانيدش . اما ديگران خوش نداشتند . يكى گفت : سفر بگوييدش . باز به خاطر يهود نپسنديدند . ابن مسعود گفت : در حبشه كتابى ديدم كه مصحف مىخواندندش . از اين پس قرآن گردآورى شده را مصحف ناميدند . » « 3 » بر اين گونه روايات ، سه اشكال وارد است :

--> ( 1 ) - نوادر الاصول ، ترمذى ، ج 3 ، ص 254 ، دار الجيل ، بيروت - 1412 . ( 2 ) - حقائق هامه حول القرآن ، سيد جعفر مرتضى ، ص 32 ، مؤسسه نشر اسلامى . ( 3 ) - الاتقان ، ج 1 ، ص 53 ؛ التراتيب الإداريه ، كتانى ، ج 2 ، ص 231 ، دار الكتاب العربى .