سيد محمد على ايازى
102
كاوشى در تاريخ جمع قرآن ( فارسى )
ترتيب آن نوشته شده ، تأليف مستقلى در زمينهء تفسير و تبيين پيام الهى بوده است و نه ارائه ترتيبى خاص از قرآن . به همين دليل ، مشتمل بر مطالب بسيارى در زمينهء تفسير ، اسباب نزول ، ناسخ و منسوخ ، توضيح احكام و تأويل آيات بوده كه نمىتوانسته تمام محتويات آن قرآن تلقى گردد . از سوى ديگر ، مسأله شكلگيرى ترتيب و تأليف قرآن پس از پيامبر ناشى از رواياتى بوده است كه جمع قرآن را به عهد خلفا نسبت مىدهد و اين روايات داراى اشكالات فراوانى است و همين روايات عامل ذهنيت گرفتن عدم توقيفيت ترتيب سورهها شده است كه اگر آنها مردود شناخته شود ، به طور طبيعى جمع و تأليف در عهد نبوى را ثابت مىكند . بنابراين ، تأليف و ترتيب سورهها به همين شكلى كه الان موجود است ، مربوط به زمان پيامبر است و ترتيب آنها توقيفى است . و اللّه اعلم و السلام عليكم و رحمة اللّه و بركاته