حسن بيگلرى
107
سر البيان في علم القرآن ( فارسى )
گيرندهاى هست تا اندرز گيرد ) كه چهار بار ذكر شده . ب - فَكَيْفَ كانَ عَذابِي وَ نُذُرِ ( پس شكنجه و ترساندن من آنان را چگونه بود ) كه چهار با تكرار گرديده . ج - فَذُوقُوا عَذابِي وَ نُذُرِ ( پس شكنجه و بيم مرا بچشيد ) كه دو بار ذكر شده سورهء الرّحمن : فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ خداوند منّان در اين سورهء مباركه پارهاى از نعمتهاى خود را كه در به پا شدن دستگاه بزرگ آفرينش و بوجود آمدن انسان و تشكيل جامعه و تمدن بشرى نقش اساسى دارد و همچنين زندگى در جهان ديگر و نعمتهاى گوناگون آخرت را بيان مىكند و پس از ذكر هر يك از آنها ميفرمايد ( پس كداميك از نعمتهاى پروردگارتان را تكذيب ميكنيد ) كه سى و يك بار تكرار شده . سورهء واقعه : فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ ( پس تسبيح كن بنام پروردگارت كه بزرگ است ) كه دو بار ذكر گرديده . سورهء مرسلات : وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( واى در روز قيامت بر تكذيب كنندگان ) كه ده بار تكرار شده . تكرار آيات نامبرده علاوه بر تأكيد لفظى كه بدان اشاره شد مشعر بر اين است كه آيات و مطالب ما قبل آيهء مكرر ، هر يك به تنهائى براى هدايت و ارشاد بشر كافى است . بطور خلاصه مكررات لفظى قرآن براى تنوع فوائد و آگاهى بر كثرت نعمتهاى الهى و تأكيد و مبالغه در توبيخ تكذيب كنندگان است و نيز جهت نتيجه گيرى از تأثير خاص روانى در روحيهء خوانندگان و شنوندگان قرآن و رسوخ معانى در اذهان و تقويت ايمان آورده شده تا از اين راه ، تحريك عواطف مذهبى و حسّ حق شناسى آدمى بيدار شود و او را بخضوع و خشوع در برابر حق تعالى وادار كند