تذكر حب ليلى لات حينا * و اضحى الشيب قد قطع القرينا ج - امثال : قوله : مَنْ أَنْصارِي إِلَى اللَّهِ . 68 در صورتى جايز است « الى » به معناى « مع » باشد كه در جمله ، به معناى اضافه يا مصاحبت و همراهى بيايد . مانند « الذود الى الذود ابل اى مع الذود . . . 69 » نقل اقوال نحويين چون سيبويه ، فرّاء ، زجّاج ، اخفش ، مبرّد ، ابو على نحوى ، خليل ، ابو عبيدة و قطرب و ديگران ، گوياى استفادهء گسترده شيخ از كتب نحوى و تسلط وى بر آنهاست ؛ و بر دانش پژوهى پوشيده نيست كه آنان از مروّجان و صاحب نظران علم نحو و لغت مىباشند . در موارد بسيارى شيخ ، گفته‌هايشان را به طور موضوعى مىپذيرد و در پاره‌اى از موارد ، به ترجيح يكى بر ديگرى يا ردّ آن مىپردازد . نكته شايان ذكر ديگر اينكه ، شيخ در كنار طرح مباحث لغوى و نحوى ، به طرح پاره‌اى از مسائل تصريفى نيز مىپردازد . مثال ( الف ) - اصل اعلون ، اعلوون بوده كه به خاطر سنگينى تلفظ يكى از دو واو حذف شده و واو جمع به جاى مانده كه همان در معنا دخيل است ليكن در تثنيه به « يا » تبديل مىشود و مىگويى : انتما اعليان . 70 مثال ( ب ) - وَ ما تَدَّخِرُونَ فِي بُيُوتِكُمْ . 71 ابدال ذال به دال در « تدّخرون » به خاطر تعديل حروف يا به خاطر جهر و اختلاف مخرج آنها است . 72 د - اسباب نزول اسباب النزول عبارت است از پديده‌هايى كه موجب نزول آيه يا آياتى چند شده است كه مىتوان پرسشها 73 ، رخدادها و پيشامد 74 هاى مهم را از آن جمله دانست . آگاهى بر اسباب نزول ، تا اندازه‌اى به انسان در مورد نزول و مضمونى كه آيه نسبت به خصوص مورد نزول خود ، به دست مىدهد ؛ كمك مىكند . 75 در همين زمينه سيوطى مىگويد 76 : « آگاهى از سبب نزول موجب علم به مسبّب آن مىگردد كه از فوايد و آثار اين