دوم - اسباب مد فرعى براى ايجاد مد فرعى ، سبب لازم است كه اين سبب بر دو قسم مىباشد : معنوى و لفظى الف - سبب معنوى : اين سبب باتوجّه به معنا و محتواى عبارت به نوبهء خود بر دو قسم است : 1 - براى مبالغه در اثبات معبود بر حق ، در عبارات « لا إله الّا اللّه ، لا إله الّا هو ، لا إله الّا انت » در قرآن و در جمله‌هاى اذان و برخى دعاها ، كه كلمهء « لا » در آنها بيش از اندازهء طبيعى و معمول امتداد پيدا مىكند « 1 » . 2 - به دليل مبالغه در نفى ، مانند مبالغه در نفى در عبارتهاى « لا ريب فيه ، لا مردّ له و لا جرم » « 2 » . ب - سبب لفظى : اين سبب نسبت به سبب معنوى مد قوىتر است ، زيرا در اصل لفظ موجود مىباشد و عبارت است از : همزه و سكون « 3 » . در مورد اينكه همزه سبب مد باشد و انواع مدى كه از آن به وجود مىآيد در جاى خود بحث خواهيم كرد . سوم - سكون و اقسام آن سكون ضد حركت و منظور از آن علامتى است كه نشان مىدهد حرف هيچ

--> ( 1 ) - حتى كسانى كه معتقد به قصر منفصل هستند ، موارد فوق و مشابه آن را مد داده‌اند . ( 2 ) - به نقل از برخى طرق حمزهء كوفى ، وى اين‌گونه مد را رعايت مىكرده كه ظاهرا در ميان ساير قاريان معمول نبوده است . النشر ، ج 1 ، ص 344 و 345 . ( 3 ) - علّت اينكه همزه و سكون سبب مد فرعى شده‌اند اين است كه حروف مدى باتوجّه به نرمى و لطافتى كه دارند در مجاورت با آنها به راحتى و سهولت ادا نمىشوند ، ولى با امتداد بيشتر صوت اين حروف ، ضمن رعايت كشش طبيعى و نرمى آنها ، اداى همزه و سكون هم آسان‌تر مىشود .