باب چهارم : ابتدا ابتدا فقط اختيارى است بر خلاف وقف كه گاهى اختيارى و گاهى اضطرارى است . و ابتدا روا نيست مگر در صورتى كه خلاف معناى مقصود پيش نيايد . مثالهايى دربارهء ابتدا در صورت وقف بر كلمه فَسَوَّاهُنَّ : در آيه 29 سوره بقره هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً ثُمَّ اسْتَوى إِلَى السَّماءِ فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ . . . ، بايد از خَلَقَ لَكُمْ و يا از ثُمَّ اسْتَوى اعاده گردد نه از إِلَى السَّماءِ چرا كه تعلق لفظى و معنوى بين دو جمله برقرار است . 2 - وقف بر يَرْزُقُكُمْ ( فاطر / 3 ) در يا أَيُّهَا النَّاسُ اذْكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ . . . كه بايد از هَلْ مِنْ خالِقٍ غَيْرُ اللَّهِ ابتدا شود ، و اگر از غَيْرُ اللَّهِ يَرْزُقُكُمْ ابتداء كند معنى فاسد و غير مقصود را تداعى خواهد كرد . 3 - و اگر از اين جملات عُزَيْرٌ ابْنُ اللَّهِ « 1 » ، الْمَسِيحُ ابْنُ اللَّهِ « 2 » ، إِنَّ اللَّهَ فَقِيرٌ وَ نَحْنُ أَغْنِياءُ « 3 » ،

--> ( 1 ) - وَ قالَتِ الْيَهُودُ عُزَيْرٌ ابْنُ اللَّهِ . . . ( توبه / 30 ) . ( 2 ) - وَ قالَتِ النَّصارى الْمَسِيحُ ابْنُ اللَّهِ ( توبه / 30 ) . ( 3 ) - لَقَدْ سَمِعَ اللَّهُ قَوْلَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللَّهَ فَقِيرٌ وَ نَحْنُ أَغْنِياءُ . . . ( آل عمران / 181 ) .