عبد الحسين شهيدى صالحى

59

تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )

دكين بن حماد تميمى كوفى ، از علماى شيعه و اكابر مفسران و محدثين . وى سالها كرسى تدريس حديث و تفسير را در كوفه و بغداد به خود اختصاص داد و جمعى از شيوخ در حوزهء او تربيت يافتند و نيز علما و محدثين فريفين او را توثيق نموده‌اند . از مشهورترين شاگردان سنى وى بخارى و مسلم است كه پس از توثيق او از روايات و احاديث وى در كتب خويش نقل كرده‌اند . تفسير وى به زبان عربى و به شيوهء روائى كه طى كتب تفسير عامه و خاصه و كتب معتبر حديث منقول است . منابع : اعيان الشيعه ، 8 / 398 ؛ الاعلام ، 5 / 148 ؛ تذكرة الحفاظ ، تهذيب الاحكام ، 4 / 154 به بعد ؛ تهذيب التهذيب ، 8 / 243 ؛ الذريعة ، 4 / 240 ؛ رياض العلماء ، 4 / 359 ؛ سير اعلام النبلاء ، 10 / 142 ؛ شذرات الذهب ، 2 / 46 ؛ طبقات المفسرين ، داوودى ، 2 / 29 ؛ العبر ، 1 / 377 ؛ الفهرست ، شيخ طوسى ، 87 ؛ الكافى ، 6 / 465 . تفسير البرقى الكبير ، اثر شيخ ابو عبد الله محمد ( م ب 220 ق ) فرزند خالد قمى برقى منسوب به برق‌رود از نواحى شهر قم ، از ائمهء حديث و تفسير و علماى شيعه . مفسر از اصحاب حضرت امام موسى كاظم و امام رضا عليهما السلام است . و نيز ايام حضرت جواد ( ع ) را درك نمود و زنده بود . شيخ طوسى او را در عداد اصحاب امام رضا ( ع ) توثيق كرده است . نجاشى بعضى از مؤلفات مفسر را نام برده از جمله تفسير قرآن و كتاب التنزيل و التعبير سبك برقى در تفسير آيات قرآن و بيان معناى آيه به شيوهء روائى است ، و در تفسير آيات روايات را از چند طريق نقل مىنمايد . روايات تفسيرىاش در تفاسير شيعه نقل شده است . و نيز اسناد بسيارى از روايات به او منتهى مىگردد و روايات مفسر در كتب اربعه و بحار الانوار مجلسى و ساير كتب معتبر شيعه بالغ بر بيش از چهارصد مورد مىباشد . وى پدر مفسر و محدث معروف شيعه ابو جعفر احمد بن محمد برقى