عبد الحسين شهيدى صالحى
215
تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )
سلطان محمد قطب شاه فرزند سلطان محمد قلى كه در هندوستان بعد از پدرش به تخت سلطنت نشست ( 1020 - 1030 ق ) به زبان فارسى است و اختصاص به آيات احكام قرآن كريم و فقه قرآن يافته و سال فراغت از تأليف 1021 ق مىباشد . قاضى يزدى تفسير ديگرى به نام آيهء 40 از سوره شورى دارد : و جزاء سيئة سيئة مثلها ، كه آن به شيوهء فلسفى و حكمى نوشته شده و با روش زيبائى بطلان قياس و رأى را به اثبات رسانيده اين كتاب به زبان فارسى است و سال فراغت از تأليف 1031 ق مىباشد . منابع : الذريعه ، 1 / 41 ، 4 / 301 ؛ الروضة النضرة ، 255 ؛ مفسران شيعه ، 139 ؛ كشف الحجب و الاستار عن اسماء الكتب و الاسفار ، 127 . حاشيه و شرح تفسير بيضاوى ، اثر سيد وجيه الدين عبد السلام علوى ( م ق 1037 ق ) از علماى عصر صفوى . تفسير مورد بحث احتمالا در دو جلد به زبان عربى و شيوهء ادبى و كلامى است . مفسر در اين تفسير به شرح و تعليقات خود بر تفسير انوار التنزيل قاضى ابو سعيد عبد الله بيضاوى پرداخته است . نسخهء اين تفسير در كتابخانهء مركزى آستان قدس رضوى ( شمارهء 1312 ) موجود است كه پايان آن تا اوائل سورهء توبه مىباشد . منابع : الذريعة ، 6 / 42 ؛ فهرست الفبائى كتب خطى كتابخانه مركزى آستان قدس ، 185 . تفسير انموذج العلوم - تفسير الاثنا عشريه ، از شيخ محمد كاظم ( زنده در 1035 ق ) فرزند عبد على تنكابنى گيلانى ملقب به عبد الكاظم از فلاسفه و حكماى اماميه . تفسير مورد بحث فصل نخست از كتاب الاثنا عشريه يا انموذج العلوم است كه هر دو آنها متحد هستند . اين كتاب به دوازده علم اختصاص يافته كه فصل اول آن در تفسير قرآن كريم است و بحث خويش را در كليات تفسير