سورهء نور پس از سوره نساء نازل شده است و شاهد آن اينكه خداى تعالى در سوره نساء مىفرمايد « وَ اللَّاتِي يَأْتِينَ الْفاحِشَةَ . . . » كه سبيلى براى اين زنان قرار داده است و در سورهء نور ضمن آيهء « سُورَةٌ أَنْزَلْناها . . . » « 1 » سبيل را بيان فرموده است پس طبعا سورهء نور متأخر از سورهء نساء است . 2 - عياشى از امام باقر ( عليه السلام ) روايت مىكند كه فرمود : آيهء « وَ اللَّاتِي يَأْتِينَ الْفاحِشَةَ . . . » نسخ شده است ، عرض كردم : چگونه ؟ فرمود : در سابق زنها هر گاه زنا مىكردند و 4 نفر بر آن شهادت مىدادند او را داخل خانه‌اى مىنمودند و با او صحبت نمىكردند و او را به مجلس راه نمىدادند و آب و نان به او مىدادند تا بميرد . سپس عرض كردم معناى جمله « أَوْ يَجْعَلَ اللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلًا » چيست ؟ فرمود : خداوند سنگسار كردن و تازيانه زدن و امساك در خانه را سبيل قرار داده است « 2 » . 3 - و نيز عياشى از جابر و او از امام باقر ( عليه السلام ) نقل مىكند : آيهء « وَ اللَّاتِي يَأْتِينَ الْفاحِشَةَ مِنْ نِسائِكُمْ . . . لَهُنَّ سَبِيلًا » نسخ شده است و حدود همان سبيلا ( راه خلاصى ) است « 3 » . 4 - سيوطى از مسلم روايت مىكند : پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) وقتى كه حد زنا را بيان نمود فرمود بگيريد كه اين سبيل است براى آن زنان « 4 » . 5 - و نيز از ابن عباس نقل مىكند كه گفته : سبيلى كه خداوند براى زنها قرار داده عبارتست از تازيانه و سنگسار كردن . و ابن رشد نيز چنين گفته و نسبت آن را به حديث داده است « 5 » . با توجه به مطالب فوق معلوم است كه مراد از فاحشه همان زنا است و در اوايل اسلام حد زنا همان حبس در خانه بوده با همان شرائط كه ذكر شد به اينكه مثلا با او تكلم نكنند و مجالست ننمايد سپس آن حكم نسخ شد و تبديل به تازيانه و سنگسارى گشت كه همان سبيل موعود در آيه است . و يادآور مىشود كه در اينجا نبايد اشكال شود كه رجم و سنگسار كردن يك زناكار چگونه راه خلاصى و سبيل براى او است و اگر اين كار به نفع آنان باشد پس كار و جزايى

--> ( 1 ) برهان ، ج 1 ، ص 352 . ( 2 ) برهان ، ج 1 ، ص 353 . ( 3 ) تفسير عياشى ، ج 1 ، ص 227 . ( 4 ) تفسير الجلالين ، در تفسير آيهء ، ص 106 . ( 5 ) احكام القرآن ، جصاص ، ج 3 ، ص 41 .