صورت شخص ديگرى غير از دحيه ممثل مىشد مقتضى بود در وقتى كه آن شخص هم در حضور پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) بود ، مردم از ورود بر پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) ممنوع بشوند و چون نهى فقط در صورتى است كه دحيه نزد آن حضرت بوده است بنابر اين بطور عموم ، مىتوانيم حدس بزنيم كه هر وقت جبرئيل به صورت بشرى وارد بر رسول اسلام ( صلّى اللّه عليه و آله ) مىشده با صورت دحيه بوده است . بنابر اين هر گاه مطالب گذشته را به آنچه كه در بيان حال دحيه آورده‌اند بيفزائيم ، مطمئن خواهيم شد كه جبرئيل دائما به صورت دحيه نزد پيغمبر اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله ) مىآمده ، مگر دو دفعه كه قبلا ذكر كرديم . در اصابه مىگويد : دحيه صورت زيبايى داشته كه در زيبايى ، ضرب المثل بوده و جبرئيل در صورت او نازل مىشده است و اين موضوع در حديث ام سلمه و همينطور در حديث عايشه مذكور است . و نيز طبرانى از عفير بن معدان از قتاده نقل مىكند : پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) فرمود جبرئيل با صورت دحيه پيش من مىآمد « 1 » . و همينطور در استيعاب مىنويسد : موسى بن عقبه از ابن شهاب نقل مىكند كه « رسول خدا دحيه كلبى را به جبرئيل تشبيه مىكردند » . « 2 » و صاحب طبقات نيز در ضمن روايات زياد ، همين تشبيه را نقل نموده مىگويد : عفان بن مسلم از حماد بن سلمه از اسحاق بن سويد از يحيى بن يعمر از ابن ابى عمير نقل مىكند كه پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) مىفرمود : جبرئيل در شكل دحيه كلبى بر من وارد مىشود « 2 » . و در قاموس الرجال مىنويسد كه : دحية بن خليفه كلبى را ابو عمرو و غير او ، از اصحاب رسول ( صلّى اللّه عليه و آله ) ، شمرده‌اند و دحيه در غزوه احد و غزوات بعدى حاضر شده است و در اخبار فريقين ( سنى و شيعه ) مذكور است كه جبرئيل در شكل دحيه بر پيغمبر نازل مىشده و اين ، دليل است بر وثاقت او . و اما اين كه در كتاب بداية و نهاية گفته كه : جبرئيل در بيشتر اوقات به صورت دحيه نازل مىشده و يا اينكه در اسد الغابة و رجال ممقانى گفته‌اند كه جبرئيل احيانا در شكل

--> ( 1 ) الأصابه ، ج 1 ، ص 473 . ( 2 ) طبقات ابن سعد ، ج 4 ، ص 184 .