پرداختن به سرگذشت شرحهاى كلام الاهى مىتواند نقش بسزايى در دست يافتن به لايه‌هاى پنهان آن داشته باشد و انسان را به فهم عميق‌تر آيات قرآن نزديك سازد . افزون بر آن ، نكته‌هاى ديگرى نيز وجود دارد كه ضرورت ، اهميت و جايگاه اين علم را در ميان ساير علوم روشن‌تر مىسازد كه به برخى از آنها اشاره مىكنيم : 1 . در تاريخ تفسير و مفسران ، سرگذشت ، سير تطور و فراز و نشيبهاى پديد آمده براى تفاسير و مفسران و نيز حجم تقريبى تفسيرها آشكار مىشود ؛ 2 . اين علم اهتمام دانشمندان اسلامى را به قرآن كريم و علم تفسير تبيين مىكند ؛ 3 . تاريخ تفسير ، خلأهايى را كه در سير تدوين تفسير ( مانند قرن هفتم و هشتم ) وجود داشته و انگيزه‌هاى گوناگون تدوين تفاسير را بررسى و آشكار مىنمايد ؛ 4 . تفاسير اجتهادى و عميق از تفسيرهاى تقليدى كه به تكرار مكررات ، بدون ژرف نگرى در آنها مىپردازد ، باز شناخته خواهد شد ؛ 5 . روشهاى گوناگون كه مفسران در تفسيرهاى خود به كار برده‌اند ، به دست مىآيد ؛ در نتيجه جويندگان براى يافتن پاسخهاى مورد نياز در زمينه‌هاى مختلف عرفانى ، روايى ، تاريخى ، كلامى ، فلسفى ، اجتماعى ، علمى و . . . راهنمايى مىشوند ؛ 6 . با بررسى تاريخ تفاسير مىتوان به ابعاد مختلف اعجاز قرآن كريم ، بويژه اعجاز علمى آن پىبرد ؛ 7 . بررسى تفاسير و تاريخ آنها مىتواند ما را در شناخت مذهبهاى مختلف كلامى مانند اشاعره ، معتزله ، اماميه و . . . كمك كند ؛ چرا كه هر مفسر براساس باورهاى مذهبى خود به تفسير قرآن پرداخته است ؛ « 1 » 8 . آيات مربوط به احكام و فروع دين كه با علم فقه مرتبط است ، شناسايى مىشود ؛ زيرا در قرآن كريم تنها كلياتى از آنها بيان شده ؛ ولى در تفاسير جزئيات آن به نقل از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله تبيين شده است .

--> ( 1 ) . اگرچه شيعه معتقد است كه اسلام راستين در تشيع متجلّى مىشود ؛ چرا كه باورهاى خود را از بيانات معصوم عليه السلام كه از طريق وحى مىباشد ، به دست‌آورده است .