حسين علوى مهر

16

آشنايى با تاريخ تفسير و مفسران ( فارسى )

ادبى ، كلامى و . . . به شرح و توضيح آيات مىپرداختند تا اينكه در عصر كنونى ، نگارش تفسير به اوج شكوفايى خود رسيده است . اين نوشتار بر آن است تا علاوه بر نگاه تاريخى به تفاسير و مفسران ، با تحليل شيوه‌هاى تفسيرى و نقادى تفاسير ، قرآن پژوهان را در تشخيص اهميت تفاسير و فهم روشهاى درست از نادرست توانا سازد . معيارهاى بررسى تفاسير معيارهايى كه در اين كتاب براى بررسى تفاسير مورد استفاده قرار گرفته است ، عبارتند از : 1 . دوران زندگانى : اينكه مؤلف در چه عصرى مىزيسته و تفسير را تأليف كرده و اوضاع فرهنگى و سياسى آن عصر چگونه بوده است ؛ 2 . نام تفسير : نام معروف و غير معروف آن ؛ 3 . نام مفسّر : نام معروف و غير معروف و القاب وى ؛ 4 . مذهب مفسّر : همچنين بررسى نسبتها و شبهه‌هايى كه در مذهب مؤلف وجود دارد ؛ 5 . روش و گرايش مفسّر در تفسير آيات : منظور ، روش علمى تفسير است كه آيا مؤلف از روش تفسير قرآن به قرآن استفاده كرده است يا از روش روايى ، و اينكه تفسير گرايش عرفانى دارد يا كلامى يا . . . ؛ 6 . بررسى اقسام رواياتى كه مفسر نقل كرده است . ( اگر تفسير روايى است ) ؛ 7 . امتياز و ارزش روايات نقل شده ( از نظر سند براى تشخيص صحت ، ارسال و . . . و بررسى اسرائيليات ) ؛ 8 . بررسى منابع و مدرك تفسير ؛ 9 . بررسى امتيازات هر تفسير ؛