ص 518 ببعد ] « عين جمع در جمع در تفرقه است [ شرح شطحيات ص 57 ] در توحيد جز او كسى نيست زيرا كه در محلّ اتحادست ، متّحد از عزّت وحدت در عالم قلّت و كثرت نه‌افتد ، چون متّحد است ، در جمع است . چون با وسايط است در تفرقه است . تفرقه در جمع شرك است . [ همان كتاب ص 293 ] تفرقه كون است . و تفرقه هموم در حدثان . [ همان كتاب ص 564 ] تفرقه ضدّ همّت است و عذابى بدتر از تفرقه نيست . » [ فوايح الجمال ص 52 ] « بدان كه درين عالم مردم دانا هر چيز كه مىخواهند ، از آن جهت مىخواهند كه تا ايشان را بدان سبب فراغتى و جمعيّتى باشد و تفرقه و اندوه به ايشان نرسد . و به يقين بدان كه فراغت و جمعيّت در مال و جاه نيست ، مال و جاه سبب تفرقه و اندوهست . ( انسان كامل نسفى ص 166 ) و دانايان مرتبه‌يى اختيار كردند كه در آن مرتبه تفرقه و اندوه كمتر بود و جمعيّت و فراغت بيشتر باشد ( ص 182 ) با مال و جاه تفرقه و پراكندگى همراهست ، پيغمبر ما عليه السّلام درويشى اختيار كرده است . و با أمّت مىگويد : كه هر كه راحت و آسايش مىخواهد در دنيا و آخرت ، بايد كه درويشى اختيار كند . و هر كه تفرقه و پراكندگى و بلا و عذاب مىخواهد در دنيا و آخرت ، بايد توانگرى اختيار كند . [ از ص 329 ] اى درويش بدان‌كه دنيا تخم تفرقه و اندوهست ، و تخم بلا و عذاب است . هر كرا مال و جاه بيشتر مىشود ، تفرقه و اندوه وى و بلا و عذاب وى بيشتر مىگردد . [ ص 334 ] - بىشكرى و ناسپاسى دل را تاريك گرداند و تفرقه و پراكندگى آرد . [ ص 388 ] - اى درويش ، اگر تفرقه و جمعيت را نمىشناسى و راه