نبينى كه سختى بغايت رسيد * مشقت به حدِّ نِهايت رسيد [ بوستان ] فنونِ فضلِ تو را غايتى و حدّى هَست * كه نفسِ ناطقه را قوَّتِ بيان مانَد [ سعدى ] تواضع گرچه محمود است و فضلِ بيكران دارد * نشايد كرد بيش از حدّ كه هيبت را زيان دارد [ سعدى ] به از تو مادرِ گيتى ، نياوَرَدْ فرزند * به عُمرِ خود ، كه همين بود حدِّ زيبايى [ بدايع سعدى ] بر حديثِ من و حُسنِ تو نيفزايد كس * حدّ همين است سخندانى و زيبايى را [ بدايع سعدى ] چه بگويم ؟ كه ترا نازكىِ طبعِ لطيف * تا به حدّى است كه آهسته دعا نتوان كرد [ حافظ ، غزل 133 / 7 ص 282 ] قاب قوسين ؛ مقدار دو كمان ( آنندراج ) به اندازه و مقدار دو قوس كمان ( لسان العرب ) مأخوذ از آيهء 9 سورهء النّجم در قرآن كريم است . و « قاب قوسين » در عربى ، كنايت است از كمال قرب و نزديكى و اتّحاد دو كس با يكديگر . « هو على قاب قوسين » كناية عن القرب . [ قاب يقوب قوبا الرجل : قرب ، القاب : المقدار . ] « چون رسول صلّى اللّه عليه شب معراج ، بدان قربت و منزلت رسيد كه خداى تعالى مىگويد كه : دنا فتدلّى ، نزديك شد به خداى عزّ و جلّ به جاه و منزلت نه مكان ، فكان قاب قوسين أو أدنى ، نزديكى مقدار دو كمان بود از كمان‌هاى عرب . » [ شرف النبىّ خرگوشى ورق 150 الف ، نسخهء عكسى و نيز رجوع كنيد به « تفسير ابو الفتوح رازى ج 9 ص 250 - تذكرة الاولياء ص 674 ] مراد از « قاب قوسين » چنان كه از سياق آيات 7 و 8 و 9 سورهء النّجم مستفاد مىشود ، اندازهء نزديكى جبرئيل به پيغمبر اكرم ( ص ) است و نه اندازهء تقرّب پيغمبر به خداوند . و از آنجا كه بعضى از مفسّران ، « قاب قوسين » را به احتمال نزديكى و تقرّب حضرت رسول اكرم ( ص ) به حضرت بارى تعالى دانسته‌اند - اين وجه اخير در