به هر حال حكما و صوفيّه معتقد بوده‌اند كه عالم كلّى ، در انسان مندرج است و به همين مناسبت ، عالم صغيرش گفته‌اند [ مرحوم فروزانفر ، شرح مثنوى شريف 3 / 1073 ] فرّاش ؛ آن كه فرش گسترد ، گسترندهء بساط ، پيش خدمت ، خدمتكار ، جاروب كش « فرهنگ معين » كليم ؛ سخن‌گو ، هم‌سخن « فرهنگ معين » چاووش ؛ نقيب لشكر و قافله « غياث » مسيح مريم ؛ مشهور است كه عيسى عليه السّلام - بيمارىهاى دشوار را چاره مىكرد و مرده از گور مىانگيخت و كور و كر مادرزاد را شفا مىبخشيد و اين أثر نفس پاك و دم گيراى وى بوده بدين جهت دم عيسوى و نفس مسيحايى ، مثل است براى تأثير همّت و دعاى پاكان ، چه عيسى از آلايش پاك شده و حجاب طبع و غبار تن از چهرهء جان بر گرفته و آن استعداد را به فعليّت آورده بود و از آلودگىها پاك شده ، حجاب صورت از پيش جان فرا افكنده بود . [ شرح مثنوى شريف 2 / 639 ] طارم ؛ بر وزن آدم ، خانه‌يى را گويند كه از چوب سازند ، همچون خرگاه و غيره - و بام خانه را نيز گفته‌اند و به معنى گنبد هم آمده است و محجرى را نيز گويند كه از چوب سازند و اطراف باغ و باغچه به جهت منع از دخول مردم نصب كنند . فريب دخترِ رز ، طُرفه مىزند رهِ عقل * مباد تا به قيامت خراب ، طارمِ تاك [ حافظ شيرازى ] از نام محمّد است ميمى - : يعنى آسمان كه به شكل حلقه و چون سر حرف ميم مدّور است ، با همهء عظمت و بزرگى ، جزيى از كلمهء محمّد است كه نام رسول اكرم است