المسعودي ( مترجم : م . ابو القاسم پاينده )

5

التنبيه والإشراف ( فارسي )

و بدنبال آن نام شاهان قديم ايران و ملوك الطوائف و ساسانيان را با طبقات و شمارشان و سالهاى پادشاهيشان بياريم و هم از ملوك يونان و شمارشان با مدت پادشاهيشان و از ملوك روم و طبقات ديندارشان كه صابى و نصرانى بودند با شمارشان و مجموع سالهاى پادشاهيشان و حوادث مهم دينى و شاهانى كه در ايامشان بوده و از وصف قلمرو آنها با حدود و مساحت آن و آنچه از قلمروشان بخليج و درياى روم و خزر پيوسته است و مطالب نخبهء مربوط بدان كه مايهء جلب توجه بكتابهاى سابق ما مىشود و از فداها كه تاكنون ميان مسلمانان و روميان بوده است و تاريخ اقوام و مختصر تاريخ جهان و پيمبران و ملوك از آدم تا پيمبر ما محمد صلى الله عليه و سلم و مدت آن و مطالب مربوط بدان و از شناخت سالهاى شمسى و قمرى و ماه‌هاى ملل و كبيسه و غير كبيسه و ديگر اوصاف و مسائل مربوط بدان به ترتيبى كه قبلًا فراهم شده است و از مولد پيمبر صلى الله عليه و سلم و مبعث و هجرت و شمارهء جنگها و سفرهاى جنگى و كنيزكان و دبيران و وقت وفات وى و خليفگان و ملوك پس از وى و صفات و دبيران و وزيران و قاضيان و حاجبان و نقش انگشترشان و حوادث مهم دينى و شاهانى كه بروزگارشان بوده است و تعيين تاريخشان تا بروزگار حاضر كه سال سيصد و چهل و پنجم هجرت و زمان خلافت المطيع است سخن كنيم تا توجه كسان بكتابهاى ما كه همين پيش از آن سخن آورديم جلب شود . در اين كتاب بذكر همين ممالك اكتفا كرديم از آن رو كه ملك شاهان ايران بزرگ و كارشان قديم و ملكشان پيوسته است و سياست نكو و تدبير خوب داشته‌اند و شهرها آبادكرده و با بندگان مهربان بوده و بسيارى از ملوك جهان اطاعت ايشان كرده خراج به ايشان داده‌اند و هم آنها فرمانرواى اقليم چهارم بوده‌اند كه اقليم بابل است و بهترين زمينها و شريفترين اقليمها است كشور روم و يونان نيز به بزرگى و قوت همسنگ ايران است و هم از اين جهت كه اقسام حكمت