به حوفى است چه كتاب او بر همهء تأليفات مزبور مقدم است . و يكى از شيوخ ما ابو عبد الله محمد بن سليمان سطى بزرگ مشايخ فاس شرحى بر آن نوشته است كه هم در وضوح مطالب آن كوشيده است و هم آن را جامع كرده است و امام الحرمين در اين باره تأليفاتى بنابر مذهب شافعى دارد كه گواه بر رسوخ قدم و آگاهى و احاطهء او بر علوم مىباشد . و همچنين حنفيان و حنبليان نيز در اين باره تأليفاتى كرده‌اند . و مراتب مردم در علوم مختلف است . و خدا هر كه را بخواهد رهبرى ميفرمايد [ 1 ] . فصل 15 در علوم هندسى در اين دانش از مقادير گفتگو مىشود خواه مقادير متصل چون : خط و سطح و جسم ، و خواه مقادير منفصل مانند : اعداد . و هم دربارهء عوارض ذاتى « قوانين و خواص » كه براى مقادير عارض گردد بحث مىشود مانند اينكه . زواياى هر مثلثى برابر دو قائمه‌اند : و چون : دو خط متوازى در هيچ جهتى بهم نميرسند هر چند تا بىنهايت آنها را امتداد دهيم و مانند : دو زاويهء متقابل ، هر دو خط « مستقيم » متقاطع با هم برابراند . و همچون : هر گاه چهار مقدار متناسب باشند ضرب مقدار اول آنها در سوم مانند ضرب دوم در چهارم خواهد بود . و مانند اينها . و كتابى كه از يونانى در اين دانش ترجمه شده تأليف اقليدس است و آن را كتاب اصول و اركان مينامند و آن مبسوطترين تأليفى است كه براى متعلمان در

--> [ 1 - ) ] در چاپهاى مصر چنين است : و خدا هر كه را بخواهد باحسان و كرم خويش رهبرى ميفرمايد و پروردگارى جز او نيست .