مطهر بن طاهر المقدسي ( المنسوب إلى أحمد بن سهل البلخي ) ( مترجم : محمد رضا شفيعى كدكنى )

578

البدء والتاريخ ( آفرينش وتاريخ ) ( فارسى )

و پدرت را بر پشت شترى شايسته سوار كن / و ديگران را نگاه دار ، چرا كه او نزديكتر است . در يادكرد شرايع يهود ايشان چند دسته‌اند . از جمله ، عانانيّه و اشمعيثيّه و جالوتيّه و فيوميّه و سامريّه و عكبريّه و اصبهانيّه و عراقيّه و مغاربه و شرستانيّه و فلسطينيّه و مالكيّه و ربانيّه [ 1 ] . اما عانان ، معتقد به توحيد و عدل و نفى تشبيه است و اشمعث بر خلاف او عقيده دارد . و اكثريت يهود بر راه اين دو مردند . اما ديگر مخالفان در هر چيز پس از چيز ديگر خلاف دارند و « رأس جالوت » علاوه بر اينكه مانند اشمعث معتقد به تشبيه است ، نوع تشبيه را تعيين كرده و گويد كه پروردگار او با موى سياه و سپيد است و دليل وى اين است كه گويد در سفر دانيال ديدم كه قديمترين پدران بر كرسى نشسته موسى سر و ريش او سپيد است و فرشتگان در پيرامون اوىاند و ايشان را جالوتيه مىنامند . اما فيوميّه پيشواى ايشان ابو سعيد فيومى است و ايشان تورات را به حروف مقطعه تفسير مىكنند ، چنان كه باطنيه در اسلام . اما سامريّه ، ايشان بسيارى از شرايع يهود را منكرند و پيغمبرى كسانى را كه پس از يوشع بن نون بوده‌اند ، از قبيل داود و سليمان و زكريا و يحيى و جز ايشان ، منكرند . معتقدند كه نام اين گروه در تورات نيامده است . اما عكبريّه پيروان ابو موسى بغدادى عكبرىاند كه در مورد « سبت » و تفسير تورات با ايشان مخالفند . اما اصبهانيه ، ايشان پيروان ابو عيسى اصبهانىاند و او ادعاى نبوت كرده و ادعا كرده كه وى به معراج به آسمان رفته و پروردگار بر سرش دست كشيده و مدعى است كه محمد را در آسمان ديده و محمد به وى ايمان آورده و يهود اصبهان معتقدند كه دجّال از ايشان و از ناحيهء ايشان خروج خواهد كرد . اما عراقيان ، با خراسانيان بر سر اوقات اعياد و مدت ايام آن اختلاف دارند . اما مغاربه ، ايشان سفر رفتن و ديگ پختن را در « سبت » ( شنبه ) روا مىدارند . اما شرستانيه ، ايشان پيروان شرستان‌اند . وى معتقد بوده است كه هشتاد بسوقه

--> [ 1 ] رجوع شود به ملل و نحل ، شهرستانى ، ج 1 ، ص 503 و كتاب الانوار و المراقب ، چاپ نيويورك ، 1936 ، ج 1 ، ص 10 به بعد .