عباس بن عبد المطلب كنيهء او ابو الفضل بود و سه سال پيش از عام الفيل زاده بود و هشتاد و نه سال زيست . سپس كور شد و در مدينه ، به روزگار عثمان بن عفان مرد . وى مردى كوتاه بالا بود با ريشى دراز . در جنگ بدر اسير شد و فديه داد و اسلام آورد و دوازده نقيب از فرزندان اوىاند . ابو صالح گويد فرزندان هيچ پدرى را نيافتيم كه مانند فرزندان عباس گورهاشان دور از يك ديگر باشد ، فضل در شام مرد و عبيد الله در مدينه و عبد الله به طائف مرد و قثم در سمرقند . عبد الله بن عباس وى « بحر [ 1 ] » اين امت بود و كنيه‌اش ابو العباس . به هنگام وفات پيامبر وى پانزده ساله بود و بعضى گويند سيزده ساله و او هفتاد و سه سال زيست و در فتنهء ابن زبير ، پس از آنكه كور شده بود ، به سال شصت و هشت مرد و محمد بن حنفيه خيمه‌اى بر سر گور او زد و روايت شده كه پرنده‌اى آمد و به درون كفن او رفت و در اين باره گفته شده است : همانا كه آن پرنده دانش او بود و با او از ميان رفت . / و اين چيزى است كه براى ما يقينى و برهانى است . او را هشت فرزند بود از جمله ، على بن عبد الله پدر خلفا ، و در مورد زمان زادن او اختلاف كرده‌اند . گفته‌اند كه وى در شبى كه على بن ابى طالب كشته شد ، از مادر زاد ، بعضى روايت كرده‌اند كه وى پيش از آن زاد و على به دست خويش كام او را ماليد و او را « على » نام نهاد و گفت : « بگير اين پدر پادشاهان را . » او سرورى شريف بود و به هر روز زير درختان هزار ركعت نماز مىگزارد و چنين بود كه وى را باغى بود كه در آن باغ پانصد درخت زيتون بود و او به هر روز در پاى هر درختى دو ركعت نماز مىگزارد و او را صاحب ثفنات [ 2 ] مىخواندند . وليد بن عبد الملك دو

--> [ 1 ] ظ : حبر امت كه معروف است . و او را حبر العرب مىخوانده‌اند . رجوع شود : به الاصابة فى تمييز الصحابة ، ابن حجر عسقلانى ، چاپ كلكته 1888 ، ج 2 ، ص 802 [ 2 ] ثفنات : زانوى شتر كه از بسيارى بر زمين نهادن ستبر مىشود . منظور اين است وى از بسيارى زانو زدن و سجده كردن آن چنان شده بود .