يكى از زنادقه از امام صادق عليه السّلام سؤال كرد خدا چيست ؟ فرمود : او چيزى است بر خلاف تمام اشياء . و براى شناختن اين مطلب بسخن من توجّه كن . او چيزى است بحقيقت شيئيّت ، جز آنكه جسم و صورت ندارد ، محسوس و ملموس نيست ، با حواس آدمى درك نميشود ، و اوهام از فهمش عاجز است ، تحوّل روزگار باعث كمبودش نميشود و گردش زمان دگرگونش نمىسازد . يكى از افراد مادّى شناخته شده و مشهور در عصر امام صادق عليه السّلام ابن ابى العوجاء بود . او در مدينه زندگى مىكرد و اغلب به محضر امام صادق عليه السّلام شرفياب مىشد مسائلى را طرح مىنمود و از بيانات آن حضرت استفاده مىكرد . حتى بعضى از سالها در ايام حج به مكّه مىرفت تا از طرفى ناظر اعمال مردم باشد و از طرف ديگر به بحثهاى خود با امام صادق ( ع ) ادامه دهد . ولى تا آخر عمر همچنان مادّى بود و به آفريدگار جهان و تعاليم اسلام ايمان نياورد . سال آخر عمرش در ايام حج به مكه رفت و اولين بارى كه در راه با امام برخورد نمود به حضرت خيلى احترام كرد و او را سيّد و مولاى خويش خواند . فقال له العالم ما جاء بك الى هذا الموضع ؟ فقال عادة الجسد و سنّة البلد و لننظر ما النّاس فيه من الجنون و الحلق و رمى الحجارة فقال له العالم انت بعد على عتوّك و ضلالك يا عبد الكريم فذهب يتكلّم فقال له لا جدال في الحجّ و نفض