الشيخ محمد تقي فلسفي

404

الحديت ( روايات تربيتى از مكتب اهل بيت ع )

عن بن سنان قال قلت لأبي عبد اللَّه عليه السّلام متى يدفع الى الغلام ماله ، قال اذا بلغ و اونس منه رشد . و لم يكن سفيها او ضعيفا . « 1 » ابن سنان از حضرت صادق عليه السّلام سؤال كرد چه موقع اموال نوجوان در اختيارش گذارده مىشود ، فرموده موقعى كه بالغ شود و بعلاوه رشد عقلى وى نيز معلوم گردد و سفيه يا ضعيف العقل نباشد . علىّ عن اخيه عليه السّلام : قال سألته عن اليتيم متى ينقطع يتمه ، قال اذا احتلم و عرف الاخذ و الإعطاء . « 2 » از امام عليه السّلام سؤال شد چه موقع يتيمى اطفال پايان مىپذيرد ، فرمود موقعى كه محتلم مىشود و بعلاوه داراى رشد عقلى باشد كه داد و ستد را درك نمايد . از اين يك آيه و چند حديث ، به خوبى استفاده مىشود كه قانون‌گزار اسلام ، بلوغ جنسى را از بلوغ عقلى تفكيك كرده و اختيارات مالى را تنها بنوجوانانى تفويض مىكند كه علاوه بر بلوغ جنسى ، داراى رشد عقلى نيز باشند ، ولى بايد توجّه داشت كه مقصود از رشد عقلى براى بدست آوردن استقلال مالى ، خردمندى كامل و رشد نهائى عقل نيست ، همين قدر كه نوجوان بحدّ اقلّ رشد عقلى برسد و معنى نفع و ضرر مالى را درك كند و قادر باشد كه در ثروت خود عاقلانه تصرّف نمايد از نظر قانونى ، رشيد است و حق دارد اختيارات مالى خود را در دست گيرد .

--> ( 1 ) مستدرك 2 ، صفحهء 496 ( 2 ) بحار 23 ، صفحهء 39