ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )

2163

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )

سيد يوسفى و 5 سيد هادى بن سيد مرتضى از وجوه طايفه درس خواند ، پس « شرح لمعه » و « قوانين » را در نزد 6 ملا حبيب اللّه نارنج بنى خواند و ضمنا بدرس 7 ميرزا باقر لات محلى هم مىرفت . پس در حدود بيست و يك‌سالگى بأمر پدر خود بقزوين رفت و آنجا « رياض المسائل » را در نزد 8 حاج ملا آقاى خوينى ( 1237 ج 4 ش 694 ) و « فرائد » را در نزد 9 حاجى شيخ حسين الموتى قزوينى خواند ، و نيز بدرس 10 ملا على اكبر جلوخانى هم حاضر مىشد . و پس از دو سال بأمر پدر خود بطهران رفت و در مدرسه شيخ عبد الحسين منزل نمود و در آن اوقات بغايت پريشان و از أموال دنيوى تهىدست بود و در طهران زياده بر پانزده سال بدرس 11 ميرزاى آشتيانى حاضر مىشد و اجل و اعظم اساتيد او همانا آن بزرگوار است ، و ضمنا مدت هشت سال در نزد 12 ميرزاى جلوه كتب حكمت الهى و طبيعى و غيره را درس خواند و هم علوم حساب و نجوم و هيئت و هندسه را نزد 13 ميرزا جواد جهانبخش « 1 » و 14 ميرزا حسين سبزوارى خواند ، و مدتى نيز بدرس 15 ميرزا عبد الرحيم نهاوندى رفت ، و در اين ضمن در بيست و هفت‌سالگى متأهل بيكى از بنات عم خود گرديد ، آنگاه خود بتدريس پرداخته و مدت سى سال در نهايت ابهت و جلال در طهران مباحثه و تدريس مىفرمود و جماعتى از وجوه اهل علم از مجلس درس او برخواسته‌اند . و در اين اوقات وقتى با حال فقر و فاقه‌اى كه داشت مبتلا باسهال گرديد و بعد از دو سال بموجب بشارتى كه از ميانهء نجف و كوفه بوى رسيده بود از آن درد شفا يافته و امور زندگانى او مرفه و از هر حال فارغ البال گرديد ، و در طهران در مسجد جامع قديم بامامت اشتغال ورزيد ، و در چهل و دوسالگى آرزوى حفظ قرآن را نموده و آن را تماما حفظ فرمود ، و در طول مدت عمر چندين كتاب تأليف كرد : اول « رساله‌ئى در اصول دين » به فارسى با ادله اجماليه . دويم كتاب « ايضاح الفرائد » در حاشيه بر « فرائد شيخ » كه سى هزار بيت در دو جلد و اعظم و اشهر تأليفات او است . انجام تأليف آن 12 ذىالحجه سنه 1351 . سيم « كتابى در مقتل » . چهارم « رساله‌ئى در عقل » كه

--> ( 1 ) جهانبخش به شماره 1326 در ص 2113 گذشت . م .