ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
1893
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )
بهتر « مجله ارمغان . سال 25 ش 4 صادره در خرداد 1330 - شعبان - رمضان 1370 ص 164 » به نظر رسيده ، و از اين اخير چنين برآيد كه وى علاوه بر اينكه از علما و فقها و در آستان قدس رضوى مدرس اول بوده ؛ در نظم شعر عربى و فارسى تبحرى تمام داشته و هم از اهل سير و سلوك بوده ، و نخست در 4 سالگى در شيراز در مكتب مدرسه منصوريه كه پدرش در آن مدرسه سمت تدريس داشته ، نزد پدر خود و غيره بدرس خواندن مشغول شد ، و در سنين هفت و نه و ده كه رسيد تقريرات دروس صرف و نحو و منطق خود را نوشته ، و همچنين تعليقات و شروحى بر كتبى كه درس مىخواند مىنوشت . و در 11 سالگى بهمراه پدر بمشهد مقدس آمده مجاورت اختيار كرد ، و آنجا در نزد چندين نفر از علما و فضلا مانند ملا عبد الرحمن شيخ الاسلام ( 1292 ) و پدر خود و ميرزا محمد شاگرد حاجى ملا هادى سبزوارى و حاج شيخ محمد رحيم بروجردى در انواع علوم شرعيه و رياضيه و حكميه درس خواند ، و چندين كتاب تأليف كرد ، از آن جمله : اول « تاريخ علماء خراسان » كه ذكر شد . دويم « تقريرات » دروس پدرش براى او در مشكلات صرف و اشتقاق ، چهار هزار بيت . سيم كتاب « تراكيب اشعار و امثال و آيات مستشهد به در شرح قطر الندى » شش هزار بيت . چهارم « شرح بر البهجة المرضيهء سيوطى » پنج هزار بيت . پنجم « شرح كبرى » سيد شريف ، شش هزار بيت . ششم كتاب « حكمة العارفين » در سير و سلوك بنظم . هفتم « اشعار عربى و فارسى » در سير و سلوك و غيره كه شطرى از آن را در « مجله » ذكر كرده . و در سير و سلوك خدمت ميرزا باباء ذهبى ( 1286 ) ارادت داشته . و در ( شمار 5 همين مجله ص 223 ) وفات او را در نيمه دويم صفر 1298 شمسى نوشته كه مطابق عقرب ماه برجى سنه 1338 قمرى بوده باشد . و در « فهرست كتابخانه رضويه 5 : 310 در پاورقى » وفاتش را در مشهد در سنه 1336 و قبرش را در ايوان طلاى ناصرى روضه رضويه گفته . و ما در اين كتاب در ( 1298 ) شرحى دربارهء « تاريخ خراسان » كه در تأليفات او نوشتيم ذكر خواهيم كرد .