رفت ، و در حدود ( 1277 - 1276 ) جماعتى بسيار از مسيحيين را از نكبت واقعه‌ئى كه در آن وقت رخ داده بود و تنگدستى نجات داد . و بالاخره ، او بواسطهء وطن‌پرستى نامى نيك از خود در نزد فرانسويان و عثمانى و ساير ملل اسلامى برقرار داشت ، و چندين كتاب نيز تأليف كرده : اول كتاب « ذكرى العاقل و تنبيه الغافل » كه آن را به خواهش بعضى از دوستان خود در پاريس تأليف كرده و انجام تأليف آن 14 ماه رمضان سنه 1271 است ، و موسيو گوستاف دوگا آن را بفرانسه ترجمه كرده . دويم « اشعارى در دستورات لشگرى با حكم شرعى » . سيم كتاب « نزهة الخاطر » در قريض امير عبد القادر . چهارم كتاب « وشاح الكتائب و زينة الجيش - الغالب » در ملخص قوانين عسكريه كه ذكر شد . و او پس از مدت هفتاد و هشت سال قمرى عمر ، بنا بر آنچه در « معجم المطبوعات : 691 » نوشته در سنه هزار و سيصد وفات كرده . و در ( ستون 693 ) گويد كه وى بيست - و پنج روز بيمار بود ، آنگاه در دمشق وفات كرد ، و شيخ عبد الرحمن عليش كه يكى از علماء جامع الازهر بود وى را تغسيل و تكفين نموده و در جامع اموى دمشق بر او نماز خواندند و سپس با تشييعى عظيم جنازه را بمدفن شيخ اكبر ( كه شايد مقصود محيى الدّين بن عربى باشد ) برده و او را در حجره وى دفن كردند ، انتهى . ليكن در « گاهنامه » نوشته كه وى بواسطهء نقض عهد فرانسوىها تن بحكومت آنها در نداده و برابر آنها ايستاد تا آنها با سلطان مراكش همدست شده و بر او غالب شدند تا در سال ( 1306 - 1305 ) جنگ بپايان رسيد ، و امير ترك الجزائر را گفته تا در سنه هزار و سيصد و هفت در شام وفات كرد ، انتهى . و بنابراين ، با ملاحظهء تولد در 1220 كه قول « گاهنامه » است عمر او هشتاد - و هفت سال خواهد بود . و به‌هرحال ، وى را فرزندى بوده بنام سيد محمد پاشا كه مانند پدر و اجداد از فضلا بوده ، و در « معجم : 694 » وى را عنوان نموده و اين چند كتاب را از تأليفات او نوشته : اول كتاب « تحفة الزائر » در احوال امير عبد القادر و اخبار الجزائر ، دو جزء . دويم كتاب « ذكرى ذوى الفضل » در مطابقت اركان اسلام با عقل . سيم كتاب « الفاروق و الترياق » در تعدد زوجات و طلاق . چهارم كتاب « كشف النقاب » از اسرار احتجاب . پنجم كتاب « نخبة عقد الاجياد » در صافنات