ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
323
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )
سنه هزار و صد و بيست و هشت بطورىكه از « معجم المطبوعات : ستون 1643 » فهميده مىشود مطابق ( 1095 - 1094 ) شمسى متولد شده و كتب چندى تأليف كرده : اول كتاب « اسئله و اجوبه » كه آن بطبع رسيده ، و در حاشيهاش نيز « اسئله و اجوبه عبد القادر فاسى » چاپ شده . دوم : « حاشيه بر صحيح بخارى » . سيم : « شرح ارجوزه تحفة الحكام » در نكت عهود و أحكام كه آن منظوم ابن عاصم مىباشد . و بالاخره وى در اين سال وفات كرده . * ( 128 - وفات محمد بن عبد الوهاب نجدى حنبلى ) * « نجد » ولايتى است معروف در عربستان ، و عبد الوهاب مذكور فرزند سليمان ابن على بن محمد بن احمد بن راشد بن بريد بن محمد بن بريد بن مشرف بن عمر بن بعضاد بن ريس بن زاخر بن محمد بن على بن وهيب تميمى نجدى ، و از علماء صالحين فرقه حنابله بوده و در سنه 1153 وفات كرده ، و فرزندش محمد صاحب عنوان هم از علماء آن سامان و در كودكى آثار بزرگى از ناصيهاش آشكار بوده . وى در سنه هزار و صد و پانزده قمرى مطابق ( 1083 - 1082 ) شمسى متولد شده و پس از تحصيل علوم عديده در مسقط الرأس خود « عينيه » از بلاد نجد ، به مكه معظمه مشرف شده ، و آنجا در نزد شيخ عبد اللّه بن ابراهيم بن سيف و در بصره نزد شيخ محمد مجموعى و نيز چندى در اصفهان درس خوانده و بولايت نجد بازگشت ، و آنجا در سنه 1143 طريقه خاصى در مذهب اختراع و ابداع كرد كه به هيچيك از مذاهب شيعه و سنى و ساير فرق اسلام همانند نبود ، و مبناى آن بر هتك احترام بزرگان دين و هدم قبور آنها و عدم تأثير شفاعت آنان نزد حق و ساير مطالب ديگر كه بمذهب وهابى بنام پدرش شهرت گرفته ، و در حدود 1153 به شهر درعيه كه طرف جنوب شرقى بصره است رفت ، و آنجا با محمد بن سعود أمير آن خطه كه در ( 1218 ) بيايد براى پيشرفت مذهب خود بستوبندهائى نمود و بالاخره مذهب او رواجى تمام در بلاد نجد و برخى ديگر از بلاد جزيرة العرب گرفت ، و فتنههاى كثيره در سنوات عديده از تابعين وى در حجاز و عراق عرب روى داده كه تاكنون نيز دنبالهء آن قطع نشده ، بلكه چند سالى است كه سلطنت حجاز بالكليه با آن طايفه مىباشد . و بالاخره محمد پس از نود و دو سال قمرى