( وقتى راهزنى از جلو ابو هذيل در آمده ، و گريبانش را گرفته و گفت ، جامه‌هايت ) ( را درآور تا من بدانم دليل تو بر پوشيدن آن چيست . ابو هذيل گفت ، دليل من همان گفته ) ( توست كه جامه را از تن درآور ، و گريبان مرا هم گرفته‌اى ، و محال است كه من بتوانم آن را ) ( از تن بدر آورم . تو دستت را بردار تا من بتوانم اين كار را بكنم . راهزن گفت ، برو ) ( بامان خدا من اگر روزى مىخواستم دست از دليل و برهان بردارم ، همين ساعت بود ، ) ( و جامه‌هاى او را نگرفت ) . ( ابو هذيل در سال دويست و سى ببغداد آمد ، و بيش از يك‌صد سال عمر كرده و ديدگانش ) ( نابينا شده بود . از كتابهاى اوست : كتاب الامامة على هشام . كتاب ابى سمر فى الارجاء ) ( كتاب طاعة لا يراد اللّه بها . كتاب على السوفسطائية . كتاب على المجوس . كتاب على اليهود ) ( كتاب التوليد على النظام . كتاب الوعد و الوعيد . كتاب مقتل غيلان . كتاب الى الدمشقيين . ) ( كتاب المجالس . كتاب الحجه . كتاب صفة اللّه بالعدل و نفى القبيح . كتاب الحجة على الملحدين ) ( كتاب تسمية اهل الاحداث . كتاب على ضرار فى قوله ان اللّه يغضب من فعله . كتاب على النصارى ) ( كتاب مسائل فى الحركات و غيرها . كتاب على عمار النصرانى فى الرد على النصارى . كتاب ) ( فى صفة الغضب و الرضا من اللّه جل ثناؤه . كتاب السخط و الرضا . كتاب المخلوق على حفص الورد ) ( كتاب الرد على مكف « 1 » المدينى . كتاب الحد على ابراهيم . كتاب الرد على الغيلانية فى الارجاء ) ( كتاب على حفص الورد فى فعل و يفعل . كتاب على النظام فى تجويز القدرة على الظلم . كتاب ) ( على النظام فى خلق الشر و جوابه عنه . كتاب الرد على القدرية و المجبرة . كتاب على ضرار ) ( و جهم و ابى حنيفه و حفص فى المخلوق . كتاب على النظام فى الانسان . كتاب الرد على اهل - ) ( الاديان . كتاب فى جميع الاصناف . كتاب الاستطاعة . كتاب الحركات . كتاب فى خلق الشىء ) ( عن الشىء . كتاب التفهم و حركات اهل الجنة . كتاب جواب القبائى . كتاب على من قال ) ( بتعذيب الاطفال . كتاب الظفر على ابراهيم . كتاب على الثنوية . كتاب الجواهر و الاعراض ) ( كتاب السمع و البصر عملا ام عمل بهما . كتاب الانسان ما هو . كتاب الحوض و الشفاعة و عذاب ) ( القبر . كتاب على اصحاب الحديث فى التشبيه . كتاب تثبيت الاعراض . كتاب علامات صدق ) ( الرسول . كتاب طول الانسان و لونه و تأليفه . كتاب فى الصوت ما هو « 2 » ) .

--> ( 1 ) در اصل نقطه ندارد . ( 2 ) تك - ابو هذيل را باختصار آورده است فقط پس از نام صالح بن عبد القدوس دارد ( الذى يرمى بالزندقة ) .