شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )
ديباچه 46
نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )
و پيروان نزديك و دور و مخالفان ( هرزيارك ) آنان آشنا مىشويم و فهرست نگارشهاى آنان را در آن مىبينيم و به سخنان آنان بر ميخوريم و داستانهايى كه دربارهء آنان زدهاند در آن ميخوانيم . او چنان كه نام دفترش مىرساند سخت با فيلسوفان آشنا است . آن در ده بخش است بدين گونه : 1 - ريشهء فلسفه و هفت خردمند روى هم يازده دانشمند . 2 - سقراط و شاگردانش هفده تن . 3 - افلاطون . 4 - آكادميائىها ده تن . 5 - رهروان و مشائيان شش تن . 6 - كلبيان نه تن . 7 - رواقيان هفت تن . 8 - فيثاغورسيان هشت تن . 9 - يگانگان « 2 » و سوفيستوسها دوازده تن . 10 - اپيكورس . در بخش يكم كه ديباچه « 3 » است در گفتگوى از ريشه و بنياد فلسفه از مغاننامهء ارسطو و سخن سوتيون « 4 » در فيلياتيون دفتر 23 چنين ميآورد كه انديشهء دانشمندان خاورى مانند مغان ايرانى و كلدانيان بابل و آشور و ورزندگان هند ( گومنوسوفيستوسها ) و خردمندان دروئيدس و سمنوتئوسهاى سلت و گال آفرينندهء فلسفه است ، يكى از اينها مخوس است كه از مردم فينيقى است ديگرى زاملخيس كه از تراكيا مىباشد سومى آتلاس كه از ليبيا است . قبطيان ميگويند كه هفائيستوس آورندهء اصولى است فلسفى كه پيامبران و نمايندگان دينى مىآموختند و او پسر نيلوس است و ميان
--> ( 2 ) - Isoles ( 3 ) - Proemion . ( 4 ) - Sotion