شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )
ديباچه 155
نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )
دانشمندان ترسا مانند يحيى نحوى و ابن عدى آنها را شكسته و تباه ساخته بودند . ( ديباچهء حسين اتاى بر دلالة الحائرين در 1929 - « موسى بن ميمون حياته و مصنفاته » از اسرائيل ولفنسون چاپ مصر 1936 - فلسفه كلام از ه . ان ولفسون بخش 3 فصل 1 كه در معارف 1 : 37 به فارسى درآمده است ) . 41 - امام فخر الدين محمد رازى درگذشتهء 606 را است « احاسن كلم النبى و الصحابة و التابعين و ملوك الجاهلية و ملوك الاسلام و الوزراء و الكتاب و البلغاء و الحكماء و العلماء » كه گزيدهايست از اعجاز الايجاز ثعالبى درگذشتهء 429 در هشت باب ، نسخهء آن در ليدن شمارهء 454 ( ص 6 فهرست ورهوئو كه آن را از ثعالبى ميداند ) و در دار الكتب مصر ( ط 2 ج 3 : 4 ) هست . برخى از آن را وانولوتن در ليدن در 1844 چاپ كرده است . خود اعجاز الايجاز ابو منصور عبد الملك ثعالبى نيشابورى در ده باب است . ( ديباچهء بدوى بر الحكمة الخالدة ص 42 - دو سرگذشت نامهء رازى از مايل هروى ص 308 و زركان ص 130 هر دو از كشف الظنون - فهرست دار الكتب مصر چاپ دوم 3 : 16 ) . امام رازى را تحصيل الحق فى تفصيل الفرق است ( فهرست آستان رضوى 4 : 25 و 44 ش 352 و 398 ) كه در دو مجلد بايد باشد : اصول دين ، مقالات اهل علم در هشت باب ( مايل ش 4 ص 267 ) كه در چهارده رسالهء چاپ سبزوارى ( ص 72 - 77 ) آمده است و نام استادان رازى در آن ياد شده است . نسخهء آن نوشتهء 700 در آستان رضوى ( 4 : 44 ش 398 ) هست . زركان ( ص 69 ش 12 ) نسخهاى از آن نديده است . در دانشگاه تهران ( 4 / 7243 ) « جملهء دوم در شرح مذاهب » است در ده باب تا فصل ششم كه اين يكى در احوال فلاسفه و پايان