شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )

ديباچه 118

نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )

همين همدانى در فرق غير اسلامى المغنى از گفتهء حسن بن موسى نوبختى ( 5 ، 18 ، 71 ، 152 ، 155 ، 156 ) انديشهء مانى و گفتهء وراق همچنين از گفتهء نوبختى از زبان ابو سعيد حسن بن على حصرى بصرى دربارهء مانى و نيز از زبان نوبختى از اختلاف مجوسان و انديشهء صابئيان با سخن احمد بن الطيب دربارهء آنان نيز از زبان او از گفتهء ابو معشر دربارهء آئين‌هاى عربها و سخن وراق در اين باره آورده است . همدانى در همان مغنى بخش دوم كتاب بيستم در امامت ( ص 185 و 182 ) از گفتهء نوبختى آورده كه پيشوا پس از پيامبر على است و خود او هم آن سه تن ديگر را جانشين خود كرده بود ، و گفتهء سهل بن نوبخت هم همين بوده است . همچنين گفتهء نوبختى دربارهء قرمطيان كه ميگويند پيشوائى و امامت در فرزندان محمد بن اسماعيل است . مكحولى نسفى م 508 در تبصرة الادلة ( ش 1707 مرعشى گ 47 پ ) دو بند آن را آورده كه يكى بازپسين آنست . براى او بايد نگريست فهرست طوسى 98 ش 207 و معالم العلماء ابن شهر آشوب و امل الامل ( 47 - 55 ) و رياض العلماء ، الفهرست ابن نديم ( 177 و 67 ) ، رجال خويى ( 5 : 142 ) ، قاموس الرجال ( 3 : 251 ) ، اعلام الشيعة ( 5 : 102 ) ، اعيان الشيعة ( 5 : 320 ) ، ذريعة ( 1 : 34 ) ، بروكلمن ( 1 : 319 ) ، سزگين 1 : 539 ، ترجمهء عربى 2 : 260 ، 6 : 176 و 7 : 154 ، لسان الميزان 2 : 258 ، فرهنگ ايران زمين گفتار من دربارهء فرق و اديان ، دو گفتار مادلونك در اسلام سال 1967 ش 43 دربارهء فرق نوبختى و اشترن در اسماعيليان ديرينه در همين باره ( ص 47 - 55 ) ، ديباچهء تبصرهء ساوى 25 . بدوى و دايبر هر دو در چاپى كه از آراء طبيعية فلوطرخس كرده‌اند از آشنائى او با اين دفتر سخن داشته‌اند . عباس اقبال در خاندان نوبختى ( 36 - 140 ) از او و از اين دفتر كاوش كرده است . 14 - ابو بكر محمد بن زكرياى رازى را سيرة الحكماء است