عبيد الله بن عبد الله ابن خرداذبه ( مترجم : سعيد خاكرند )

119

المسالك و الممالك ( فارسى )

خبر جربى ( شمال ) جربى سرزمين شمال و ربع مملكت است و اسپهبد شمال در روزگار فارسها ( ساسانيان ) آذربادگان اسپهبد بود و در اين منطقه ارمنستان و آذربيجان و رى و دماوند و شلنبة ، شهر دماوند قرار دارد ، بهرام گور گفت : منم شير شلنبه * و منم ببر تله و طبرستان و رويان 642 و آمل و ساريه 643 ( سارى ) و شالوس ( چالوس ) و لارز 644 و شرز 645 و طميس 646 و دهستان 647 و كلار 648 و جيلان 649 و ( گيلان ) و بدشوارجر واقع‌اند و سرزمين طبرستان و جيلان و بدشوار جرجيل جيلان ( گيل گيلان ) خراسان خوانده شود . محمد بن عبد الملك گويد : قد خصب الفيل كعاداته * لجيل جيلان خراسان و الفيل لا تخضب أعضاؤه * الا لذى شأن من الشان و در اين ناحيه ببر و طيلسان و خزر و لان 650 و صقالب و أبر باشند . راه آذربايجان به ارمنستان از راه خراسان از سن سميره عدول مىكنى ، از سن سميره تا دينور پانزده فرسخ ( دو منزلگاه ) ، از دينور تا زنجان بيست و نه منزلگاه ، سپس تا مراغه يازده منزل و از آنجا تا ميانج ( ميانه ) ، دو منزل ، سپس تا اردبيل يازده منزل و از اردبيل تا ورتان كه آخرين