254 هجرى عهده‌دار منصب امامت گرديد . « 1 » او به اجبار سياسى در سامرا اقامت گزيد . به نظر مىرسد محدوديت‌هاى اعمال شده از سوى حكومت كه سبب محدود شدن ارتباط امامان با شيعيان گرديد از يك سو ، و از سوى ديگر خود امامان متأخر شيوه‌هايى به كار گرفتند كه باعث شد جامعهء شيعه براى دورهء غيبت آمادگى بيشترى پيدا كند . امام عسكرى در سال 260 هجرى رحلت كرد و بدين ترتيب شيعه وارد مرحله تازه‌اى شد . امام مهدى ( عج ) دوازدهمين پيشواى شيعهء اثنا عشرى در سال 255 هجرى متولد شد و بنا به دلائلى كه خدا بدان آگاه‌تر است ، از ديد عموم پنهان شد و به جز چند تن از خواصّ و خويشان نزديك كسى بر آن آگاهى نيافت . وى در سال 260 هجرى ، به امامت رسيد . « 2 » خواص اصحاب امام عسكرى ، به رهبرى عثمان بن سعيد عمرى بلافاصله به جامعهء شيعه اعلان كردند كه امام فرزندى از خود بر جاى نهاده كه جانشين او و اكنون عهده‌دار منصب امامت است . « 3 » عثمان بن سعيد دليل آورد كه در صورت آشكار شدن حضرتش از دست عمال حكومت در امان نخواهد ماند . « 4 » اين امر ، اگرچه ابتدائا اختلاف‌نظرها و در نتيجه گروه‌هاى متعددى را پديد آورد ، « 5 » اما اختلافات در زمان كوتاهى مرتفع گرديد و اكثريت شيعه فرزند امام عسكرى را به‌عنوان امام و مهدى موعود پذيرفتند . در واقع ، امامان شيعه با آغاز امامت مهدى ( عج ) در عدد دوازده كامل شده ، مذهب شيعهء اثنا عشرى به‌عنوان شاخهء اكثريت و خط اصلى تشيع علوى راه خويش را در تاريخ يافت . اين راه با پيوند خوردن به غيبت و انتظار ظهور امام دوازدهم به‌عنوان منجى موعود ، همچنان پر رهرو و پويا است .

--> ( 1 ) . ارشاد ، ج 2 ، ص 313 - 336 . ( 2 ) . همان ، ص 339 - 345 . ( 3 ) . شيخ نام تعدادى از كسانى را كه امام مهدى را در خردسالى ديده‌اند ، آورده است : ارشاد ، 290 ، ص 351 - 354 . نيز ر . ك : مكتب در فرآيند تكامل ، ص 107 - 110 . ( 4 ) . مكتب در فرايند تكامل ، ص 108 . ( 5 ) . در مورد اين گروه‌ها ر . ك : فرق الشيعة ، ص 96 - 112 ؛ نيز : جاسم حسين ، تاريخ سياسى غيبت امام دوازدهم ، ص 12 به بعد .